اسکلېپيجېنيا

د ويکيپېډيا، وړیا پوهنغونډ له خوا

اسکلېپيجېنيا () 430 - 485 زېږديز، یو اتني فیلسوف او صوفی و.

ژوندلیک[سمول]

اسکلېپيجېنيا د اتن د پلوتارک لور وه. هغې د خپل ورور هیریوس سره یوځای د اتن په نیوپلاتونیک ښوونځي کې زده کړې او تدریس کاوه. دې ښوونځی د اسکندریې له نورو د ډیر ساینسي ښوونځي سره سیالي وکړه. [۱] د وخت د نورو نیوپلاټونیسټانو په څېر، هغې په عمده توګه ارستو او اپلاتون او خپل پلار پلوتارک مطالعه کړی. هغه د نیوپلاتونیک مابعدالطبیعاتو تر مینځ د شخړې له امله د ګډوډۍ په تاریخي شرایطو کې ژوند کاوه ، کوم چې د پلوټارک په اکاډمۍ کې تدریس کیده ، او عیسویت چې په هغه وخت کې شهرت ترلاسه کړی و.

د اتن فلسفې پلوتارک د ارسطو او افلاطون د تعلیماتو د یووالي لپاره کار وکړ او په دې کار سره یې د تیورجي او تصوف (جادو) مخالف کافر نظرونه سره یو ځای کړل چې هغه له خپل پلار نیستوریوس څخه زده کړل او بیا یې دا پوهه اسکلیپیجینیا ته انتقال کړه. . [۲] د پلوتارچ له مړینې وروسته، هغې ته په میراث کې ښوونځی هم په میراث پاتې شو چې څنګه د خپلو زده کونکو د تدریس په اړه و. د اتن په ښوونځي کې د پیژندل شوي فیلسوف په توګه، اسکلیپیګینیا د پروکلوس درس ته لاړ، چې د هغې ترټولو مشهور زده کونکی شو. [۱] هغې هغه ته نه یوازې د ارسطو او افلاطون فلسفې ښوولې، بلکې هغه درسونه یې هم شامل کړل چې پلار یې د هغه له مړینې دمخه هغې ته یوازې د تیوري او کافري تصوف په هنرونو کې سپارلي وو.

په تیورۍ کې د ماهر په توګه، اسکلیپیجینیا د میټافزیک طریقې څخه درس ورکړ. هغې په دې باور درلود چې د واقعیت پنځه ځایونه شتون لري: یو، طبیعت، ماده، روح، او استخبارات. د هغې د پلار په څیر، هغې باور درلود چې هر روح په خپل ځان کې الهی برخه لري، او دا چې د یو سره یو ځای، د جادو سره یوځای، د خدایانو په اړه کافر فکر، او مراقبت کولی شي د یو شخص لپاره د ریښتینې خوښۍ پایله ولري، لکه څنګه چې دوی کولی شي. خپل برخلیک کنټرولوي. [۱] د تیورجی په اړه پروکلوس ته د هغې ښوونه، هغه ته ډیره ګټه ورکړه ځکه چې هغه د خپلو نظرونو فکر کولو او پراختیا ته لاړ. هغه په دې وتوانید چې د درملنې تمرین په داسې طریقه وکړي چې دا د هغه د ملګري لور درملنه کوي، د یو خدای سره د الهی مداخلې په کارولو سره. [۳]

اسکلیپیجینیا په اکاډمۍ کې تدریس ته دوام ورکړ وروسته له دې چې پروکلس خپل معالجوي افکارو او عملونو بشپړولو ته لاړ. د هغې ترټولو مشهورې لاسته راوړنې په هنرونو کې او د تیورګی د چلډین تصوف کې د رواجونو تمرین کول، او همدارنګه په افلاطون فلسفه کې استثنایی فکر. هغې د ارسطو او افلاطون ډیری تعلیمات د پلوټارک په ګډون ډیری زده کونکو ته انتقال کړل. په فلسفه کې د هغې درناوی، او همدارنګه د یوې هوښیارې ښځینه ښوونکې په توګه، یوازې په یوناني نړۍ کې د هغې ارزښت او اهمیت زیاتوي. هغې د نیوپلاتونیک میټافزیک په پراختیا کې ډیره مرسته وکړه او د خپل ورور هیرو په ګډون د ډیرو لویو فیلسوفانو سره یې کار وکړ. د هغې پرمختګونو د تیورۍ په عملونو او همدارنګه د کلډین تصوف په هنر او جادو باندې راتلونکي فکر اغیزه کړې. ویل کیږي چې نوموړې په ۴۸۵ میلادي کال کې وفات شوې ده [۲] [۴]

سرچينې[سمول]

  1. ۱٫۰ ۱٫۱ ۱٫۲ Waithe, Mary Ellen (1987) A History of Women Philosophers. Ancient Women Philosophers 600 B.C. – 500 A.D. Dordrecht: Kluwer.
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ "Asclepigenia." Encyclopædia Britannica Online.
  3. https://www.britannica.com/biography/Asclepigenia Print.
  4. Blumenthal, H.J. (1984). [اصطلاحي تېروتنه: د ناپېژندلې ليکنښې لوښه "۱". "Marinus' Life of Proclus: Neoplatonist Biography"]. Byzantion Wetteren 54: 469–494.