فيلو لاريسايي

د ويکيپېډيا، وړیا پوهنغونډ له خوا
فيلو لاريسايي
د شخص معلومات
پيدايښت ۰۱۴۵ ق.م
مړینه کال 79 ق م   د (P570) برخه د ويکيډاټا له لارې سمه کړئ
روم   د (P20) برخه د ويکيډاټا له لارې سمه کړئ
عملي ژوند
استاد کليتوماکوس (فيلسوف)   د (P1066) برخه د ويکيډاټا له لارې سمه کړئ
نامتو زده کونکي سيسرو
انتيوکوس عسقلاني   د (P802) برخه د ويکيډاټا له لارې سمه کړئ
کار/مسلک فیلسوف   د (P106) برخه د ويکيډاټا له لارې سمه کړئ
کاروونکي ژبه(ي) يوناني لهجه   د (P1412) برخه د ويکيډاټا له لارې سمه کړئ
د کړنې څانګه فلسفه   د (P101) برخه د ويکيډاټا له لارې سمه کړئ
تحریک اپلاتونواله   د (P135) برخه د ويکيډاټا له لارې سمه کړئ

د فيلو لاريسايي ( يوناني: Script error: The function "د ژبې نوم" does not exist. Philon ho Larissaios ) 159/8-84/3مخزېږديز[۱] یو یونانی فیلسوف و. هغه د کلیټوماکس شاګرد و، چې هغه د اکاډمۍ د مشر په توګه بریالی شو. د ميتريداتيک جنګونو په جریان کې چې د اکاډمۍ وېجاړول به یې وګوري، هغه روم ته سفر وکړ چېیرې چې سیسیرو د هغه لیکچر واورېد. د هغه هیڅ لیکنه نه ده پاتې. هغه یو اکاډمیک شکمن و، لکه د هغه څخه وړاندې کلیتوماکس او کارنیاډېس ، مګر هغه د خپلو ښوونکو په پرتله د شک په اړه ډېر اعتدالي نظر وړاندې کړ، پرته له یقیني باورونو ته اجازه ورکوي.

ژوند[سمول]

فیلو په 154/3مخزېږديز کې په لاریسا کې زیږیدلی و. هغه اتن ته لاړ چیرې چې هغه د کلیټوماکس شاګرد شو، چې هغه په 110-109 BC کې د دریم یا نوې اکاډمۍ د مشر په توګه بریالی شو. د Sextus Empiricus په وینا، هغه د "څلور اکاډمۍ" بنسټ ایښودونکی و، [۲] مګر نور لیکوالان له دریو څخه د زیاتو اکاډمیو جلا شتون نه مني. هغه د اسکالون د انټیوکس ښوونکی و چې د پلاتونیسټ ښوونځي کې به د هغه مخالف شي.

د میتریداټیک جنګونو په جریان کې فیلو اتن پریښود او په 88 BC کې یې په روم کې استوګن شو. په روم کې یې د بیان او فلسفې په اړه لیکچر ورکړ، او د هغه شاوخوا یې ډیری نامتو زده کونکي راټول کړل، چې په دوی کې سیسیرو خورا مشهور او خورا لیواله و. [۳]

فیلو د افلاطون څخه په مستقیمه توګه د اکاډمۍ وروستی ناباوره عالم و. په 84/3 BC کې د هغه له مړینې وروسته، اکاډمۍ په سیالو ډلو کې جلا شوه او بالاخره د نیوپلاټونیسټ بیا راژوندي کیدو پورې ورکه شوه.

فلسفه[سمول]

د فیلو هیڅ کار شتون نلري؛ د هغه د نظرونو په اړه زموږ پوهه د نیومینیوس ، سیکسټس ایمپیریکوس او سیسیرو څخه اخیستل شوې ده. په عموم کې، د هغه فلسفه د افلاطون د توکمپالنې په ګټه د منځني او نوي اکاډمۍ د اکادمیک شک په وړاندې غبرګون و.

هغه ټینګار وکړ چې د تصوراتي مفکورو له لارې شیان د پوهیدو وړ نه دي ( akatalêpta )، مګر د خپل طبیعت سره سم د پوهیدو وړ دي. [۴] هغه په وروستیو کې څنګه پوه شو، ایا هغه د شواهدو او احساساتو سره سم اشاره کړې چې موږ یې د شیانو څخه ترلاسه کوو، [۵] یا ایا هغه د فوري روحاني مفکورې افلاطون انګیرنې ته راستون شوی، روښانه نده. د خپل شاګرد انټیوکس سره په مخالفت کې، هغه به د زړې او نوې اکاډمۍ جلا کول نه مني، بلکې په سقراط او افلاطون کې به د شک شکونه ومومي، [۶] او په نوې اکاډمۍ کې به د حقیقت په پیژندلو کې کم نه وي. کوم چې د خپل شک له لارې ماتوي. لږترلږه له یوې خوا، که څه هم هغه به د احساساتو د شواهدو په وړاندې مقاومت ونه کړي، هغه غوښتل چې دلته هم د هغو مخالفانو سره وګوري چې د هغه د دریځونو د ردولو هڅه وکړي [۵] یعني هغه اړتیا احساس کړه چې د هغه څه تابع کړي چې په عارضي توګه یې ټاکلي دي. د هغه په ذهن کې د شک د ازموینې لپاره ریښتینی؛ او له بلې خوا، هغه د ژوند وروستي پای ته د درناوي په اړه ډاډمن باور ته په رسیدو کې شک نه درلود.

یادښتونه[سمول]

  1. Woodruff, Paul (2019). "Ancient Scepticism" from Nicholas D. Smith's "The Philosophy of Knowledge: A History, Volume 1". Bloomsbury Academic. د کتاب پاڼې 210. د کتاب نړيواله کره شمېره 978-1-4742-5827-2. الوسيط |CitationClass= تم تجاهله (مساعدة)
  2. Sextus Empiricus, Hypotyp. i. 220
  3. Cicero, ad Fam. xiii. 1, Academica, i. 4, Brut. 89, Tusculanae Quaestiones, ii. 3
  4. Sextus Empiricus, Hypotyp. i. 235; Cicero, Acad. Quaest. ii. 6
  5. ۵٫۰ ۵٫۱ Aristocles, in Eusebius Praeparatio Evangelica xiv. 9.
  6. Cicero, Acad. Quaest. ii. 4, 5, 23

سرچينې[سمول]

  •  This article incorporates text from a publication now in the public domain: .mw-parser-output cite.citation{font-style:inherit;word-wrap:break-word}.mw-parser-output .citation q{quotes:"\"""\"""'""'"}.mw-parser-output .citation:target{background-color:rgba(0,127,255,0.133)}.mw-parser-output .id-lock-free a,.mw-parser-output .citation .cs1-lock-free a{background:url("//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/6/65/Lock-green.svg")right 0.1em center/9px no-repeat}.mw-parser-output .id-lock-limited a,.mw-parser-output .id-lock-registration a,.mw-parser-output .citation .cs1-lock-limited a,.mw-parser-output .citation .cs1-lock-registration a{background:url("//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/d/d6/Lock-gray-alt-2.svg")right 0.1em center/9px no-repeat}.mw-parser-output .id-lock-subscription a,.mw-parser-output .citation .cs1-lock-subscription a{background:url("//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/a/aa/Lock-red-alt-2.svg")right 0.1em center/9px no-repeat}.mw-parser-output .cs1-ws-icon a{background:url("//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/4/4c/Wikisource-logo.svg")right 0.1em center/12px no-repeat}.mw-parser-output .cs1-code{color:inherit;background:inherit;border:none;padding:inherit}.mw-parser-output .cs1-hidden-error{display:none;color:#d33}.mw-parser-output .cs1-visible-error{color:#d33}.mw-parser-output .cs1-maint{display:none;color:#3a3;margin-left:0.3em}.mw-parser-output .cs1-format{font-size:95%}.mw-parser-output .cs1-kern-left{padding-left:0.2em}.mw-parser-output .cs1-kern-right{padding-right:0.2em}.mw-parser-output .citation .mw-selflink{font-weight:inherit}Brandis, Christian A. (1870). "Philon (3. the Academic)". In Smith, William (ed.). Dictionary of Greek and Roman Biography and Mythology. Vol. 3. p. 313.

مخ پر وړاندی لوستل[سمول]

  • برتانیه، چارلس، د لاریسا فیلو (د اکسفورډ پوهنتون پریس، 2001) 

بهرنۍ اړیکې[سمول]