محمد اقبال
| محمد اقبال | |
|---|---|
| [[language|]]: علامه محمد اقبال | |
د محمد اقبال انځور
| |
| د شخص مالومات | |
| پيدايښت | ۹ نومبر ۱۸۷۷[۱][۲][۳][۴][۵][۶][۷][۸] سيالکوټ |
| مړینه | 21 اپريل 1938 (61 کاله)[۱][۹][۲][۳][۴][۶][۱۰][۷][۱۱] لاهور [۱۲] |
| هديره | لاهور کلا |
| استوګنځای | لاهور (۱۹۰۸–۲۱ اپريل ۱۹۳۸) سيالکوټ (۹ نومبر ۱۸۷۷–۱۸۹۷) |
| تابعیت | |
| عملي ژوند | |
| تعلیم | د کېمبرېج پوهنتون (۶ نومبر ۱۹۰۵–۱۳ جون ۱۹۰۷) |
| تعلیمی اسناد | Bachelor of Arts زمرہ:صفحات مع تعلیمی سندزمرہ:صفحات مع تعلیمی سند |
| کار/مسلک | فیلسوف [۱۴]، ليکوال ، شاعر [۱۵]، سياستوال [۱۶]، قانونپوه |
| کاروونکې ژبه | اوردو ژبه [۹]، پارسي ژبه [۱۷]، جرمني ژبه ، عربي ژبه ، اوردو ژبه [۱۷]، انګليسي ژبه [۱۷][۱۸] |
| د کړنې څانګه | شعر [۱۹]، فلسفه [۱۹]، سياست [۱۹] |
| مؤثر | لېو نيكولايوويچ تولستوى ، ګوېټه ، گيورگ ويلهېلم فرېدرېش هېگل ، فرېدرېک وېلهېلم نېتشي ، ارستو ، هنري برګسون ، محمد ، مولانا جلال الدين محمد بلخي ، مجدد الف ثاني ، ابو الاعلى مودودي |
| لاسليک | |
| وېبپاڼه | |
| وېبپاڼه | د تاييدولو سرچينه |
| سمول |
|
ډاکټر محمد اقبال دهند د نیمې وچې نامتو شاعر، فېلسوف، متفکر او د ختیځ نابغه بلل کېږي . دغه شاعر ته د علامه لقب په پاکستان او هند کې ورپه برخه شوی دی . علامه اقبال به په اوردو او فارسي ژبه کې شاعري کوله او همدا ددوي د مشهورتيا له ټولو لوی سبب وو.علامه محمد اقبال په کال 1877ء کې د سيالکوټ په ښار کې وزېږېد.
مخینه
علامه ډاکټر محمد اقبال د سیالکوټ په ښار کې د شېخ نورمحمد په کور کې زېږېدلی دی. له آره افغان دی چې د غزني ولایت پورې تړاؤ لري او بیا د کشمیر په لور کډه شوي. پلار یې په سوداگریزه لړۍ سیالکوټ ته راغلی او هملته مېشت شوی. د پاکستان پنجاپیان دی د کشمیر گڼي او د پښت يې هندو پنډتان گڼي ، خو دا مالومات ناسم دي.
زده کړې
علامه اقبال غزنوي لاهوري د وخت د دود لمخې کورنۍ او مدرسې زده کړې ترسره کړې بیا يې هند کې په کال ۱۸۹۳م زېږدي کې منځينۍ زده کړې تر ۱۰مه بشپړې کړي دي.
مړینه
د اسلامی فلسفې او پوهې دا روښانه ستورې د اپرېل په ۲۱مه کال ۱۹۳۸ز سهر وختي له دې فاني نړۍ سترگې پټې کړې، او له خپل رېښتیني څښتن ته ورغې. زیارت یې د لاهور شاهي جومات عمومي دروازې سره(ختیځ لور ته) جوړ دی، چې د پوځ لخوا یې شپه او ورځ پیره کېږي.
لیکنې
ناله یتیمد علامه اقبال لومړنې اثر ؤ، چې په ۱۸۹۹ کال پ هغه غونډه کې چې د حمایت الاسلام ټولنې لخوا به جوړېده، واوروله. د علامه اقبال لیکنې په ټولییزه توگه عبارت دی له:
[۲۰]:
- علمالاقتصاد: په وټه ایزه پوهنه کې په اردو ژبه لومړنې کتاب، چاپ ۱۹۰۳ په لاهور کې.
- په پارس کې د فلسفې پراختیا (سیر فلسفه در ایران)
- د هند پېښلیک
- اسرار خودی
- رموز بیخودی
- پیام مشرق
- بانگ درا
- زبور عجم
- جاویدنامه
- په اسلام کې د دیني فکر بیا راژوندی کوونه
- مثنوی مسافر
- بال جبرئیل
- ضرب کلیم
- ارمغان حجاز
- گډوډ یادښتونه
سرچینې
د علامه اقبال فلسفي نظريات
له مرگه وروسته ژوند
له مرگه وروسته ژوند يا د اروا د تلپانې كېدنې مسئله يوه داسې مسئله ده، چې د ډېوېډ هيوم په څېر ستر فېلسوف هم دا خبره منلې، چې د اروا مسئله د عقل او پوهې باندې نه بلكه د عقيدې او ايمان پر بنسټ هوارېداى شي. د علامه اقبال هم پدې گروهه دى، چې د اخرت د ژوند ايقان له فلسفي اندواند (نظرياتو) څخه نه رازېږېېږي، بلكه ددې آر او سرچينه ايمان دى.
(زما جذباتي ژوند په داسې پېښه كې راگرې دى، چې د انساني شعور د تل تر تله پاېښت كې له كلك ايمان څخه پرته د يوې شېبې ند هم نشم تېرولاى. دا ايمان ماته د اسلام له پېغمبر صلى الله عليه وسلم څخه د چا د سپېڅلي ذات لپاره چې زما زړه ټوپونه وهي، رابښل شوې دى.
علامه اقبال په يو بل ځاى كې داسې ليكي:
(پدې اړه ډېرې چارې له انساني عقل څخه بهر دي، چې دا امور او چارې د ايمان، بصيرت او سرچينو څخه پيدا كېږي.
ددې سرچينو اړيكه له فلسفې سره نده.)
له سره، سره علامه ددې خبرې مخالفت (بډوالې) نه كوي، چې په عقلي او نظرياتي كچه ددې مسئلې سره تعرض وشي.
د عقل او وجدان په اړه د علامه اقبال يو ځانگړې نظر درلوډ. هغه د عامو وجدان خوښو په څېر عقل له يوه څېر مې نه ردولو. بلكه دا يو گټور او اړين څېړز گڼي لكه تر يوه بريده:
عقل د هغو حقايقو كوم چې وجدان پيدا كړې دي، څخه ليدنه كوي، او دهغو وجداني حقايقو يا يووالو (وحدتونو) ترمنځ اړيكې جوړوي.
سرچينې
- اقبال كا نظريه بقاى دوام، ليكوال: ... ، اردو بازار، لاهور-پاكستان
- ↑ ۱٫۰ ۱٫۱ پیوستون : 11855574X — خپرېدونېټه: ۲۹ اپريل ۲۰۱۴ — سرليک: Gemeinsame Normdatei — منښتلیک: Creative Commons CC0 License
- ↑ ۲٫۰ ۲٫۱ د برېتانيکا انلاين پوهنغونډ پېژند: https://www.britannica.com/biography/Muhammad-Iqbal — سکالو پېژند: Sir Muhammad Iqbal — خپرېدونېټه: ۹ اکتوبر ۲۰۱۷ — سرليک: Encyclopædia Britannica
- ↑ ۳٫۰ ۳٫۱ SNAC ARK ID: https://snaccooperative.org/ark:/99166/w6h784tb — سکالو پېژند: Muhammad Iqbal — خپرېدونېټه: ۹ اکتوبر ۲۰۱۷
- ↑ ۴٫۰ ۴٫۱ Babelio author ID: https://www.babelio.com/auteur/wd/185842 — سکالو پېژند: Muhammad Iqbal — خپرېدونېټه: ۹ اکتوبر ۲۰۱۷
- ↑ د پرانسې ملي کتابتون پېژند: https://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb11908261j — سکالو پېژند: Muhammad Iqbal — ليکوال: Bibliothèque nationale de France — سرليک: اوپن ڈیٹا پلیٹ فارم، платформа відкритих даних، платформа открытых данных، plateforme de données ouvertes، piattaforma di dati aperti، Opendata-Plattform، otevřená data platforma، åben-data-platform، տվյալների բաց շտեմարան، platforma za odprte podatke، plataforma de datos abierta، plataforma de dados aberta، платформа адкрытых даных، платформа на отворените данни، platforma otwartych danych، [ашық деректер платформасы] تېروتنه: [ناپېژانده] تېروتنه: {{Lang}}: ناسم ليک (لارښود): سکريپټ: cyrl ژبکوډ ملاتړ نه کوونکی: kk (لارښود)، ачык маалыматтарды платформа، açıq məlumat platforması، ochiq ma'lumotlar platforma، açık verilerin platformu، платформа отвореног података، platforma otvorenih podataka، platforma otvorenog podataka، platforma otvorených údajov، πλατφόρμα ανοικτών δεδομένων، platformu atklātā datu، platforma atvira duomenų، platvormi avatud andmete، avoimen datan foorumi، nyílt adatok platformja، პლატფორმა ღია მონაცემები، платформа за отворени податоци، нээлттэй мэдээллийн тавцан، platformă de date deschise، platformo de malferma datumoj، open data platform، плятформа адкрытых зьвестак، Усьтэм даннойёслэн платформазы، асыҡ мәғлүмәт платформаһы، açıq malümat platforması، açıq malümat platforması، ачык малюмат платформасы، öppen dataplattform، платформаи додаҳои боз، ачык кӧргӱзӱлердиҥ платформазы، гом бæрæггæнæнты платформæ او ashıq maǵlıwmatlar platforması — منښتلیک: Licence Ouverte
- ↑ ۶٫۰ ۶٫۱ InPhO ID: https://www.inphoproject.org/thinker/3295 — سکالو پېژند: Muhammad Iqbal — خپرېدونېټه: ۹ اکتوبر ۲۰۱۷ — سرليک: Internet Philosophy Ontology project
- ↑ ۷٫۰ ۷٫۱ Proleksis enciklopedija ID: https://proleksis.lzmk.hr/28192 — سکالو پېژند: Muhammad Iqbal — سرليک: Proleksis enciklopedija او Opća i nacionalna enciklopedija
- ↑ https://www.proquest.com/openview/7f255e11fabfd86e8f5d5ec6fb8df0d8/1?cbl=1817606&pq-origsite=gscholar — خپرېدونېټه: ۷ اکتوبر ۲۰۲۵
- ↑ ۹٫۰ ۹٫۱ د پرانسې ملي کتابتون پېژند: https://catalogue.bnf.fr/ark:/12148/cb11908261j — خپرېدونېټه: ۱۰ اکتوبر ۲۰۱۵ — ليکوال: Bibliothèque nationale de France — سرليک: اوپن ڈیٹا پلیٹ فارم، платформа відкритих даних، платформа открытых данных، plateforme de données ouvertes، piattaforma di dati aperti، Opendata-Plattform، otevřená data platforma، åben-data-platform، տվյալների բաց շտեմարան، platforma za odprte podatke، plataforma de datos abierta، plataforma de dados aberta، платформа адкрытых даных، платформа на отворените данни، platforma otwartych danych، [ашық деректер платформасы] تېروتنه: [ناپېژانده] تېروتنه: {{Lang}}: ناسم ليک (لارښود): سکريپټ: cyrl ژبکوډ ملاتړ نه کوونکی: kk (لارښود)، ачык маалыматтарды платформа، açıq məlumat platforması، ochiq ma'lumotlar platforma، açık verilerin platformu، платформа отвореног података، platforma otvorenih podataka، platforma otvorenog podataka، platforma otvorených údajov، πλατφόρμα ανοικτών δεδομένων، platformu atklātā datu، platforma atvira duomenų، platvormi avatud andmete، avoimen datan foorumi، nyílt adatok platformja، პლატფორმა ღია მონაცემები، платформа за отворени податоци، нээлттэй мэдээллийн тавцан، platformă de date deschise، platformo de malferma datumoj، open data platform، плятформа адкрытых зьвестак، Усьтэм даннойёслэн платформазы، асыҡ мәғлүмәт платформаһы، açıq malümat platforması، açıq malümat platforması، ачык малюмат платформасы، öppen dataplattform، платформаи додаҳои боз، ачык кӧргӱзӱлердиҥ платформазы، гом бæрæггæнæнты платформæ او ashıq maǵlıwmatlar platforması — منښتلیک: Licence Ouverte
- ↑ Diamond Catalog ID for persons and organisations: https://opac.diamond-ils.org/agent/5954 — سکالو پېژند: Muḥammad Iqbāl
- ↑ Brockhaus Enzyklopädie online ID: https://brockhaus.de/ecs/enzy/article/iqbal-muhammad — سرليک: Brockhaus Enzyklopädie — خپروونکی: F.A. Brockhaus
- ↑ https://www.britannica.com/biography/Muhammad-Iqbal/Philosophical-position-and-influence
- ↑ https://d1wqtxts1xzle7.cloudfront.net/59306720/aalam20190518-40719-1w4fl6o.pdf?1738384161=&response-content-disposition=inline%3B+filename%3DEditor_in_Chief_Editor_in_Chief_Annual_H.pdf&Expires=1759836529&Signature=Yrst0tIbrqo~3BFGriz~~Hmv1oTBM5nrgtim9WHKO~wir6OtGsGPHl5WhXc4NLhkbTnHUGNUHofuSmPfEbzVUMyT~evxaHjcR7WVy~ExDkl4dN~pF~rfogZjejv~QgVI9apVN9AnI2v8Bq1h4U-Ugz6fHS6JkPHJJcOjhb~L3wBwU3j-eBhDufqRacqc7rADUHjjKgxIYRCQxXkrRdeVS1h-YzGZxiKZHe36cvmehzgDPgT83WHAT8y0~QwnZMXoYPNDZkJylFffMrjKn~sASt3Am0qGLXPuL4oO1ofDDn~uStC7lWBL0tcPYQF~nZViHkfl8Ol8F6ir-ueeOvzeNA__&Key-Pair-Id=APKAJLOHF5GGSLRBV4ZA — خپرېدونېټه: ۷ اکتوبر ۲۰۲۵
- ↑ ليکوال: Rachid Benzine — سرليک: Les nouveaux penseurs de l'islam — پاڼه: 53 — خپروونکی: Éditions Albin Michel — ISBN 978-2-226-17858-9
- ↑ PoetsGate poet ID: https://poetsgate.com/poet.php?pt=183 — خپرېدونېټه: ۵ اپريل ۲۰۲۲ — سرليک: بوَّابة الشُعراء او PoetsGate
- ↑ http://timesofindia.indiatimes.com/india/Sare-Jahan-Se-Achcha-poet-Mohammed-Iqbal-remains-pariah-in-India/articleshow_b2/17150082.cms
- ↑ NL CR AUT پېژند: https://aleph.nkp.cz/F/?func=find-c&local_base=aut&ccl_term=ica=jx20080730003 — خپرېدونېټه: ۱ مارچ ۲۰۲۲
- ↑ CONOR.SI ID: https://plus-legacy.cobiss.net/cobiss/si/sl/conor/163992675
- ↑ NL CR AUT پېژند: https://aleph.nkp.cz/F/?func=find-c&local_base=aut&ccl_term=ica=jx20080730003 — خپرېدونېټه: ۷ نومبر ۲۰۲۲
- ↑ رادفر، ابوالقاسم، د اقبال د شېرونو غورچاڼ، تهران: مؤسسه انتشارات امیرکبیر، ۱۳۶۹خ، صص۱۲-۱۴.
- ليکنې چې ويوکي په اوردو
- ځانګړتياوو لرونکي مخونه P1559
- ويکيډاټا سرچينې لرونکي مخونه
- ځانګړتياوو لرونکي مخونه P19
- 1938ز مړينې
- 21 اپريل مړينې
- ځانګړتياوو لرونکي مخونه P570
- ځانګړتياوو لرونکي مخونه P20
- ځانګړتياوو لرونکي مخونه P119
- ځانګړتياوو لرونکي مخونه P551
- ځانګړتياوو لرونکي مخونه P69
- ځانګړتياوو لرونکي مخونه P106
- ځانګړتياوو لرونکي مخونه P101
- ځانګړتياوو لرونکي مخونه P737
- ځانګړتياوو لرونکي مخونه P856
- ځانګړتياوو لرونکي مخونه P935
- مخونه چي ځينې سرچينې يې شاید د منلو وړ نه وي
- Pages using infobox philosopher with unknown parameters
- فلسفه
- ختيځ فيلسفوفان
- هندي فيلسوفان
- مسلمان فيلسوفان
- فيلسوفان
- ځانګړتياوو لرونکي مخونه P227
- ليکنې چې ويوکي په جرمني
- ليکنې چې ويوکي په لاتيني
- ليکنې چې ويوکي په اوکرايني
- ليکنې چې ويوکي په روسي
- ليکنې چې ويوکي په فرانسوي
- ليکنې چې ويوکي په اېټاليايي
- ليکنې چې ويوکي په چېکي
- ليکنې چې ويوکي په ډېنمارکي
- ليکنې چې ويوکي په ارمني
- ليکنې چې ويوکي په سلووېنيايي
- ليکنې چې ويوکي په اسپانيايي
- ليکنې چې ويوکي په پرتګالي
- ليکنې چې ويوکي په بېلاروسي
- ليکنې چې ويوکي په بلغاريايي
- ليکنې چې ويوکي په پولينډي
- تېروتنې ژبکينډۍ
- ليکنې چې ويوکي په قرغزي
- ليکنې چې ويوکي په ازربايجاني
- ليکنې چې ويوکي په اوزبکي
- ليکنې چې ويوکي په تورکي
- ليکنې چې ويوکي په سربيايي
- ليکنې چې ويوکي په کرواسيايي
- ليکنې چې ويوکي په بوسنيايي
- ليکنې چې ويوکي په سلوواکي
- ليکنې چې ويوکي په يوناني
- ليکنې چې ويوکي په لاتويايي
- ليکنې چې ويوکي په ليتوانيايي
- ليکنې چې ويوکي په اېستونيايي
- ليکنې چې ويوکي په فينلينډي
- ليکنې چې ويوکي په هنګري
- ليکنې چې ويوکي په ګورجي
- ليکنې چې ويوکي په مکدونيايي
- ليکنې چې ويوکي په مغولي
- ليکنې چې ويوکي په رومانيايي
- ليکنې چې ويوکي په اېسپرانتو
- ليکنې چې ويوکي په انګليسي
- ليکنې چې ويوکي په اودمورت
- ليکنې چې ويوکي په باشکيري
- ليکنې چې ويوکي په تاتاری کریمهای
- ليکنې چې ويوکي په سویډني
- ليکنې چې ويوکي په تاجيکي
- ليکنې چې ويوکي په التايي
- ليکنې چې ويوکي په اسي
- ليکنې چې ويوکي په کره کولپاکي
- ليکنې چې ويوکي په عربي
- مخونه د اي اس بي ان جادوګر لينکونو سره

