شعر

د ويکيپېډيا، وړیا پوهنغونډ له خوا
ورټوپ کړه: گرځښت, پلټل

شعر (په انگرېزي: Poem) هغه کلام ته وائی چې بحر،وزن،ردیف او قافیه ولری . ځنی نور بیا د شعر لپاره دغه شرط نه گنی او د شعر تعریف داسی کوی چې انسان د خپلو احساساتو جذباتو او عواطفو اظهار په داسی ادبی رنگ کې وکړی چې د اور یدونکی یا لوستونکی احساسات هم په هغه شان راوپاروی لکه څنگه چې د شاعر را لړزیدلی وی. که داسی کلام د بحر،وزن،ردیف او قافی د قید دننه وی هم شعر دی او که ددی څخه ازاد وی هم شعر دی .

شعر د یو ځانگړي ذهني او عارفانه حالت زیږنده دی چې دهغه په نتیجه کې شاعر دچاپیریال دشیانو او انسانانو سره یو ډول روحي اوذهني اړیکه پیداکوي چې دغه اړیکه د احساس او فکر دتحریک سبب گرځي اوشاعر خپله پنځونه پدې انفعالي حالت ( الهام )کې وړاندې کوي . شعر په موزون بیان د خیال او فکر عاطفي تړون دی .

په ټولیزه توگه شعر د شکل له مخې په دوه برخو وېشل کیږي  :

دشعر ډولونه

  1. غزل او ډولونه یې
  2. آزاد شعراو ډولونه یې
  3. اډانه ( انځور یا ادبی طرحه)
  4. آزاده منظومه
  5. قطعه
  6. بولــله ( قصیده )
  7. مستزاد
  8. ترجیع بند
  9. ترکیب بند
  10. ټول قافیز
  11. یوئیز ( تک بیتونه )
  12. دویزه (مثنوي)
  13. دریز (مثلث)
  14. څلوریز (مربع)
  15. پینځه ییز (مخمس)
  16. شپږیز (مسدس)
  17. اوه یز (مسبع)
  18. اته یز (مثمن)
  19. لسیز (معشر)
  20. ځلوريزه(رباعي)

ولسي نظمونه

  1. مقام
  2. بگتۍ
  3. چاربیته
  4. لوبه
  5. بدله
  6. داستان
  7. سروکی (نیمکۍ)
  8. لنډۍ
  9. ټپيزه
  10. د نکلونو غږونه
  11. کاکړۍ غاړې
  12. د آتڼ نارې
  13. بابولالې
  14. د وړو مشاعرې
  15. منظوم فالونه
  16. انکۍ (چغیان)
  17. کیسۍ (شبې)
  18. تاریخي نارې
  19. د مروتو کسرونه
  20. منظوم نکلونه
  21. د ښادۍ سندرې او۱۲ډوله نور

دشعر شکل

د یو ادبی اثر وړاندی کول په ځانگړ ي فورم یا قالب کې د هماغه اثر یا شعر شکل گڼل کېږی لکه : غزل ، بگتۍ او داستان .

دشعر مضمون

ټول بیلا بیل ټولنیز،اقتصادي ، کلتوري ،عناصر،مفاهیم،مفکورې،واقعیتونه ،احساسات اوخاطرې که په عشقي،حماسي یاپه بله هره بڼه ؤاوسي دپنځول شوي اثرمضمون بلل کېږي

دشعر ردیف

هغه کلمه یاجملې چې په یو مقفي شعر کې وروسته له ټولو قافیه والو مسرو په یوه شکل او یوه معنا تکرار راځي رديف بلل کېږي .