عجب خان اپريدی

د ويکيپېډيا، وړیا پوهنغونډ له خوا
و اصلی برخی ته ورشی د پلټنې ځای ته ورټوپ کړی
عجب خان اپريدی

عجب خان اپريدی (په انگرېزي: Ajab Khan Afredi) د غلام حيدر خان زوی په قوم اپريدی آدم خېل په اخور دره د بوستخیلو په کلي کې په ۱۲۴۵ کې زېږېدلی دغه تورزن او د لوړ همت خاوند په کوهاټ او کجرې کې يې په انگرېزۍ تاڼو حملې کړي دي او په ۱۳۰۶ش کال کې يې انگرېز خلاف د غزا اعلان وکړ پرنگي د تيرا دره محاصره کړه او توپخانې خوله يې د تيرا په لور وگرځوله د شيبو څخه يو شپه پرنگيان خبر شول چې عجب خان په کور کې نشته نو پروس نومي پرنگي ۱۹۱۲ ز کال د عجب خان په کور او کلي پوځي حمله وکړه وسله او درې تنه بنديان يې ترې بوتلل چې عجب خان خبر شو دوی واپس تللي وو نو خپلې کؤې يې د محمود آخونزاده په مرسته د اخور درې څخه برې تيرا ((ميدان)) ته بوتلی او بيا د شپې يې د نوموړي پرنگي په کور حمله وکړه پروس پټ شو ميستن ايلس يې وواژه او ښځه، لور يې ترې بوتلل او د هغې ناموس ته هېچا په بده سترگه و نه کتل ځکه چې په ناموس تجاوز په تېرا کې ډېر بد گڼي او که دغه شی واقع شي نر او مرحوم غازي عجب خان آدم خېل ښځه دواړه مړه کوي. عجب خان اپريدی چې د تيرا په علاقه کې يې اوس د هغې په بدله بنديان خلاص کړل. هم د مېړانې او تورې غږ دی. انگرېزانو په هغې پسې ښځ نر سه او يو لوی افسر د اورکزو ځمکې ته رالېږلی وو چې ښځې پيدا او خلاصه شوه نو آدم خېل قوم يې پنځوس زره کلدارې جريمه عجب خان يې وروسته لدې د تيرا څخه په شړلو بدل کړ ځکه چې د ښخې معامله وه او د تيرا او د افغانستان تر منځ په سرحد کې څه موده اوسېد، او بيا وروسته افغانستان ته راغی او په مزارشريف کې ځمکه ورکړه، انگرېزانو په افغانستان ډېر فشار وارد کړ چې عجب خان د بين المللي قوانينو مطابق محاکمه کړی او په افغانستان پسې په اخبارو کې زاتې پروپاگنډې شروع او د افغانستان او انگرېزانو روابط ډېر خړ پړ شول او نژدی وچې جنگ واقع شوی وای خو افغانستان دولت او ملت سره ددومره فشارونو عجب خان انگرېزانو ته تسليم نه کړ بلکه ډير نوازش ئی ورکړ.

دغه هم بايد ذکر شي چې عجب خان د افغانستان د استقلال په جگړه کې نه هېرېدونکي خدمتونه کړي او تر ټل او واڼه پری ئی دشپی له خوا د خوست په لار د افغاني لښکرو رهنمايي کړی او د ټل او واڼه لوی افسر اپريدي هغه ئی نادر خان غازي ته را واستاو د جگړې څخه يې لاس واخيست او په افغاني لښکرو کې سره د ډلی شامل شو.

مړينه

عجب خان اپريدي په ۱۳۴۰ ش کال کې په افغانستان کې د ۹۵ کلو په عمر وفات او خاورو ته ډېر په احترام وسپارل شو.

اخځونه

  1. http://www.afghanan.net/heroes/ajabkhan.htm