د بغلان ولايت

د ويکيپېډيا لخوا

دا يوه نابشپړه ليکنه ده. ددې په بشپړولو کې تاسو د ويکيپېډيا سره مرسته وکړی.

Baghlan بغلان

پلازمېنه • کوارډيناټ	Puli Khumri • 35.949° N 68.714° E
د وګړو شمېر (2002) • ګڼه ګونه	745,000 [1] • /km²
مساحت	21,118 km²
وخت	UTC+4:30
اهمه ژبه/ژبې	دري

بغلان

بغلان دافغانستان يو ولايت دی.

[سمول] تاريخ

دا ولایت د مخه د قطغن او بدخشان په ډله کې شامل وو. وروسته یې د څانګړې ولایت تشکیل غوره کړ. دا ولایت لرغونی تاریخ او د کتلو وړ لرغونی مرکزونه لرې لکه سرخ کوتل یي یو لوی تاریخې مرکزدی، چی د پلخمرې په ۱۲ کیلومتری کې موقعیت لرې او په لومړی میلادې پیړی کې د لوی کوشانې امپراطور کنیشکا له خوا جوړ کړای شوی. دا ولایت د روسي ترکستان د هوا له تاثیراتو، د آمو سیند له رطوبتونو او د سایبریا د هوایی کتلو له اورښت څخه متاثره کیږی. کلنی اورښت یې په همواره سیمه کې د ۲۰۰ او ۳۰۰ ملې مترو په منځ او د خنجال او غرنیو برخو کې د اورښت کلنی اندازه له ۴۰۰ څخه تر ۶۰۰ ملې مترو رسیږی. د اوړی تودوخه یې د ۳۰ او ۴۰ ترمنځ او ژمی صفر او -۵ ته راښکته کیږی. د دې ولایت مغلان غر،مختارغر او د چنغور غرونه مشهور دي. همدا راز د اندراب سیند، خنجان سیند، بامیانو سیند، د پلخمري د سیند مرستیالان یي مشهور سیندونه دي او د دې سیمې د ښکلا سبب ګرځې. په دې ولایت کې د اوبو لګولو سیستم ډیر منظم، بندونه او نهرونه یی هم تړلې او منظم دي. ښې فابریکې او صنعتې دستګاوي لری. وزلوبه د نوي کال میله، آس سپرلی او پهلوانۍ د هغوی لرغونی دود دی، چی دا تقریبا د ټولو شمالی ولایتونو میراث دی. په دي ولایت کې دکیله ګي هندواڼی، خټکی، غنم، پنبه، لبلبو او وریجی ډیر حاصل ورکوي. دا ولایت د سمنټ یوه لویه فابریکه لري. چي د ورڅی ۴۰۰ تڼه تولید لري او د پلخمري د نساجي فابریکه د ورڅې ۷۴۰۰۰ متره ټوکر او بدلی شي. په دي ولایت کي ۴۰۱۰۰۰ اکړه ابي او ۷۴۸۰۰۰ اکړه للمي څمکه موجوده ده. په غرنیوبرخو کي یې د الپاین، څیړی او پنجه چنار ونې دیرې لیدل کیږی او د خنګلونو ساحه یې ۴۳۷۷۰۰ جریبو ته رسیږي. د اداري تشکیل د واحدونو ویش یي په لاندې ډول دی: د بغلان ښار د ولایت مرکز، پلخمری ولسوالي، دهنه غوري علاقه داری، دوشي ولسوالي، تاله و برفک علاقه داري، خنجان علاقه داري، اندراب ولسوالي، خوست اوفرنګ ولسواي، نهرین ولسوالی، بورکه علاقه داري.

[سمول] اداري جوړښت

ددې ولایت اداری واحدونه په لاندې ډول دی.

ولسوالۍ	وګړي	د شمېر د اټکل کال
بغلان	۱۰۴۰۳۹	۱۹۹۰
پلخمري	۹۱۱۰۶	۱۹۹۰
دهنه غوري	۳۷۶۱۳	۱۹۹۰
دوشي	۳۸۶۸۱	۱۹۹۰
تاله و برفک	۱۳۰۷۳	۱۹۹۰
خنجان	۱۶۰۵۱	۱۹۹۰
نهرین	۴۸۰۶۸	۱۹۹۰
بورکه	۳۲۳۳۷	۱۹۹۰
اندراب	۵۲۱۳۰	۱۹۹۰
خوست و فرنګ	۵۱۳۷۷	۱۹۹۰

[سمول] زمكنې جوړښت

[سمول] نفوس

ټول وګړي ۴۸۴۴۷۵ ټول مساحت ۱۷۱۰۶

[سمول] فرهنګي، علمي او اجتماعي حالت

[سمول] تاريخي ځايونه

[سمول] د اوبو سرچينې

[سمول] مهم لاسته راوړنې

[سمول] اړيكتيايي سېسټم

[سمول] ځنګلونه

[سمول] جګړې وراړولي زيانونه

[سمول] اخځليك

د افغانستان د ولايتونو جغرافيه، ژباړه: اورنګزېب ارشاد، كال۱۳۷۹ه ل، خپرندويه ټولنه: د اريك د ګرځنده كتابتونونو اداره
د افغانستان تاريخي زمكپېژندنه، ليكوال: مير غلام محمد غبار، كال ۱۳۷۷هجري لمريز، د مېوند نشراتي مركز، صبا كتابتون-پېښور ښار

	د افغانستان ولايتونه
بادغیس • بامیان • بدخشان • بغلان • بلخ • پروان • پکتیا • پکتیکا • پنجشېر • تخار • جوزجان • خوست • دايکندي • روزګان • زابل • سرپل • سمنګان • غزني • غور فاریاب • فَراه • کندهار • کابل • کاپیسا • کندوز • کڼر • لغمان • لوګر • ننګرهار • نورستان • نیمروز • وردګ • هرات • هلمند