عباس ۱

د ويکيپېډيا، وړیا پوهنغونډ له خوا
Jump to navigation Jump to search
Lion and Sun Emblem of Persia.svg
ستر عباس
Shah Abbas.jpg
زېږېدنه ۱۵۷۱
مړينه ۱۶۲۹
کوړنی صفوی کرنی
مخکنی حکمران سلطان محمد خدابنده
پیرو شاه صفی


عباس ۱ یا ستر عباس (په فارسی: عباس بزرگ) د صفوی کورنی څخه یو مشهور ایرانی شاه (پاچا) وو چی د ۱۵۸۷ کال څخه تر ۱۶۲۹ کال پورې یی په ایران کی حکومت کاوه. عباس د خراسان د ولایت یو والی (حکمران) وو چی په ۱۵۸۷ کال کی د کودتاه په مرسته د ایران شاه (پاچا) شو.

د عباس حکومت

کله چی عباس ۱ د شاهی پر تخت کښیناست نو خپل مقر یی د قزوین څخه اصفهان ته نقل کړ او ایران په پراخه کولو یی پیل وکړ. عباس د ازبکی خانانو په خلاف په جگړه پیل وکړ او دهغه پوځ پدی وخت کی کندهار هم ونیو. عباس هم د انگلستان او نورو اروپایی هېوادونو سره دیپلوماتیک اړیکې تنگی کړی او دا د دی لپاره چی د عثمانی ترکیی پر ضد د غرب سره په تژدې اریکو ځان پیاوړی کړی. په ۱۶۰۲ کال کی عباس د عثمانی امپراطوری په خلاف جگړې وکړه او تر جگړو وروسته تبریز، ایروان او کارس د عباس لاس ته ورغلل. په ۱۶۰۶ کال کی عباس د انگریز په مرسته خپل پوځ عصری کړ او د سیس د ښار جگړه کی یی عثمانی پوځ ته ماته ور کړه. په دی وخت کی آذربیجان، کردستان، موصل او بغداد لاس ته ورغلل. عباس د انگریز جنگی بیړیو په مرسته یی پوځ په فارس خلیج کی سمندری غله له منځه یوړه. د پرتگالی مستعمره (هرمز) یی هم ونیو. تر دغو کامیابیو وروسته عباس د مغلولو پر پاچایی برید وکړ او د ایران سرحد یی د اباسن سیند ته ورساوه.

سرچینې