غوث خيبري

د ويکيپېډيا، وړیا پوهنغونډ له خوا
و اصلی برخی ته ورشی د پلټنې ځای ته ورټوپ کړی
غوث خيبري
غوث خيبري
غوث خيبري

غوث خيبري (۱۳۱۲ ل.) (انگرېزي: Ghaus Khaibari) يو افغان ليکوال او د راډيو افغانستان د پښتونستان د خپرونې او د هند د آل انډيا راډيو د پښتو خپرونې پخوانی وياند دی. هغه د کيسو گڼ شمېر کتابونه ليکلي او همداراز يې د مستندو تاریخي کيسو هم يو شمېر کتابونه چاپ شوي.

مخينه[سمول]

نوموړی د پاينده گل خان زوی او د شيخ عبدالرحمن لمسی دی چې په ۱۳۱۲ ل. هـ کال کې د ننگرهار ولايت د کامې د ولسوالۍ د سنگر سرای په کلي کې زېږېدلی دی. نوموړی د ډاکټر نجيب الله د واکمنۍ په وروستيو کالونو کې له افغانستان نه وتلی او د نورو افغاني کډوالو پشان کډوال شوی دی چې دم مهال د جرمني په هېواد کې د کډوالۍ شپې او ورځې سبا کوي.

مدني حالت[سمول]

ښاغلی خيبري متحل دی او دوه زامن او څلور لوڼې لري. زامنو يې په هند او المان کې لوړې زده کړې کړي دي او په لوڼو کې يې درېو د کابل پوهنتون د حقوقو او سياسي علومو پوهنځي او يوې يې د ښوونې او روزنې پوهنځی لوستی او بريليکونه يې تر لاسه کړي دي.

ځانگړي وړتوبونه[سمول]

غوث خيبري د پښتو او دري ژبو تر څنگ په اردو او انگرېزي ژبو هم پوهېږي. هغه د افغانستان په دواړو رسمي ژبو (پښتو او پارسي) گڼ شمېر کتابونه کښلي.

زده کړې[سمول]

هغه خپلې لومړنۍ زده کړې د خپل ټاټوبي په لومړني ښوونځي کې کړي او منځوۍ زده کړې يې په کابل کې تر ۱۲ ټولگي سر ته رسولي. بيا د لوړو زده کړو لپاره هند ته تللی او هلته يې د ډهلي پوهنتون کې د هنرونو په څانگه کې خپل د لېسانس بريليک لاس ته راوړی.

دندې[سمول]

لومړنۍ رسمي دولتي دنده يې په ۱۳۳۸ ل. کال کې په افغانستان کې پيل کړه او په همدې کال کې د کابل راډيو د پښتون غږ د راډيويي مجلې د مدير په توگه يې دنده سر ته رسولې. په هغه مهال د کابل راډيو نوم په افغانستان راډيو نه ؤ اړول شوی او د پښتون غږ مجله د کابل راډيو يو خپرندويه اورگان ؤ.

ښاغلی خيبري نيژدې اوه کاله په هند کې د آل انډيا راډيو د پښتو خپرونې وياند او د تاريخي ادبي مقالو ليکوال پاتې شوی. په دولتي چارو کې يې د لومړۍ رتبې نه پورته د مافوق رتبې او خارج رتبې پورې په لوړو دندو، له کورناستۍ (تقاعد) پرته خپلې چارې پرمخ بېولي دي. د هغه په نورو رسمي دندو کې د اطلاعاتو او کلتور د وزارت د پښتو د پراختيا د رياست د مرستيالۍ دنده، د ننگرهار ولايت د اطلاعاتو او کلتور د آمر او د ننگرهار د ورځپاڼې مسؤل مدير، د کندهار د اطلاعاتو او کلتور د آمر او د طلوع افغان د ورځپاڼې مسؤل مدير، د جمهوريت د ورځپاڼې د تدقيق مدير او د پښتو سرمقالو او فيچرونو ليکوال، د راډيو افغانستان د پښتونستان د اووه ساعته خپرونې د چلولو مسؤل، همدا رنگه د راډيو افغانستان د پښتونستان د خپرونې، د دې خپرونې د تاريخي، سياسي مقالو د ليکلو او خپرولو مسؤليت او دنده يې هم سر ته رسولې.

د ليکوالۍ ژوند[سمول]

چاپ شوي آثار[سمول]

  1. لکه های خون - د تاريخي لنډو کيسو ټولگه (د استعمار په ضد د پښتنو مبارزې)
  2. طوفانها - تاريخي ناول (د استعمار په ضد د پښتنو مبارزې) - چاپکال ۱۳۴۰ هـ. ل
  3. تفنگداران خيبر - تاريخي ناول (د انگرېزانو پر ضد د پښتنو مبارزې)
  4. ديوانه - عشقي ټولنيز ناول
  5. د اور لمبې - تاريخي ناول - چاپکال ۱۳۳۵ هـ. ل
  6. ابدالي توره - تاريخي ناول (په هند کې د ستر احمد شاه بابا د جگړو يوه گوښه)
  7. اراکوزۍ پېغله او مقدوني سکندر - تاريخي ناول (د سکندر سره د يوې پښتنې اتلې جگړه)
  8. هغه وژړل - د تاريخي لنډو کيسو ټولگه
  9. پردېس - د کډوالو د ژوند يو انځور (د لنډو کيسو ټولگه)
  10. د کندهار ناوې - تاريخي ناول (د انگرېزي ښکېلاک په ضد د يوې پښتنې جگړه)
  11. د گوگا منډه لېوان - د لنډو کيسو ټولگه
  12. پاکه وينه - تاريخي ناول (په هند کې د لودي پښتنو په اړه دی)
  13. قهرمان ميميرد - تاريخي ناول (د برتانيوي ښکېلاک په ضد د پښتنو مبارزه)
  14. د مرگ سندره - تاريخي ناول (د برتانيوي ښکېلاک په ضد د پښتنو مبارزه)
  15. لوی افغان شېرشاه سوري - تاريخي څېړنيز اثر
  16. د تيراه جگړه - تاريخي څېړنيز اثر (د انگرېزانو سره د پښتنو جگړې)
  17. سياسي دايرةالمعارف (پوهنغونډ) - ژباړه
  18. نوميالي افغانان يا د هند په تاريخ او مدنيت کې د افغانانو برخه - تاريخي څېړنيز اثر
  19. په افغانستان کې توپان - تاريخي سياسي څېړنيز اثر (په افغانستان کې د سياسي تاريخي پېښو بهير)
  20. پښتانه د کلتوري ښکېلاک په زنځيرونو کې - تاريخي سياسي څېړنيز اثر
  21. پښتانه د برهما، زردښت، بودا او اسلام په پېرونو کې - پوهنيز سياسي اثر
  22. پښتانه د افغانستان په افسانوي داستاني تاريخ کې - تاريخي سياسي څېړنيز اثر
  23. پښتانه د آريانا په کيسو کې - تاريخي څېړنې او گروېږنې - چاپکال ۲۰۰۹ ز.
  24. جيبي سياسي دايرة المعارف - د پښتو د پراختيا د رياست لخوا چاپ شوې. (د شهامت په مستعار نوم يې خپور کړی)
  25. پښتانه د ايران د پاچايۍ پر تخت - د دانش خپرندويه ټولنې لخوا چاپ شوی - چاپکال ۲۰۱۱ ز [۱].

ناچاپه آثار[سمول]

  1. د هند يادښتونه - تاريخي، سياسي، ټولنيز او څېړنيز اثر
  2. د آزادۍ سندره - د ادبي ټوټو ژباړه

لاسته راوړنې[سمول]

سفرونه[سمول]

باندنۍ تړنې[سمول]

سرچينې[سمول]

  1. د دانش خپرندويې ټولنې وېبپاڼه - د نوو کتابونو خبرتياوې