له هالوکاسټ انکار

د ويکيپېډيا، وړیا پوهنغونډ له خوا
و اصلی برخی ته ورشی د پلټنې ځای ته ورټوپ کړی

له هالوکاسټ انکار، يوه د پام وړ دسيسې نظريه ده او ټينګار کوي چې، د نازيانو له خوا د يهوديانو نسل وژنه چې د هالوکاسټ په نوم پېژندل کېږي، يوه افسانه يا جعلسازي ده. د هالوکاسټ څخه انکار کوونکي لاندې يوه يا ډېرې ناسمې څرګندونې کوي:[۱][۲]

  • د نازي المانيانو د وروستۍ حل لارې موخه، يوازې د يهوديانو ايستل و، د هغوی بشپړه بربادي په کې شامله نه وه.
  • نازي چارواکو د يهوديانو ډله یيزې نسل وژنې لپاره ، د تباهۍ پنډغالي او ګاز خونې نه دي کارولې.
  • د وژل شوو يهوديانو رښتینې شمېره، له هغو منل شوو شمېرو څخه چې پنځو تر شپږو میليونو ښودل شوې، خورا کمه ده، معمولاً د يادې شمېرې شاو خوا لسمې برخې ته رسېږي.
  • هالوکاسټ يوه غولونه ده، چې د ائيتلافيانو يا د شوروي اتحاد له خوا پر لار اچول شوې. [۳]

د هالوکاسټ د نه منونکو طريقه له وړاندې څخه په ټاکل شوې پايله ولاړه ده، چې د دې پر ضد تاريخي پریکنده شواهد له نظره غورځوي. پوهانو د انکار لفظ کارولی، تر څو د هالوکاسټ د نه منونکو نظريات او مصطلحات تشرېح کړي او له مشروعو تاريخي بيا کتونکو سره د هغوی توپير وکړي. مشروع تاريخي بيا کتونکي، هغه څوک دي چې د سمو تاريخي تګلارو په کارولو سره د تاريخ  منل شوی تفسير ننګوي. د هالوکاسټ څخه انکار کوونکي په عمومي توکه، د خپلو فعاليتونو لپاره د انکار لفظ مناسب نه بولي، بلکې د دې پر ځای د بيا کتنې غوښتنې په توګه ورڅخه تعبير کوي.د ختيځ بلاک په ځينو پخوانيو هېوادونو کې، د هالوکاسټ منکرين د يهودو ډله یيزه وژنه نه ردوي، بلکې په هالوکاسټ کې د دوی د هېوادوالو ګډون ردوي. په ۲۰۱۹ زکال کې، د هالوکاسټ د يادښت پروژې راپور کې د دا ډول انکار راپور هم ورکول شوی و، چې دوی د «بيا کتنې غوښتنه» په توګه ياد کړی و. دوی هنګري، پولنډ، کروشيا او ليتوانيا تر ټولو بد مجرمان غوره کړي وو.[۴]

په ډېرو ځايونو کې دهالوکاسټ انکار ته د کلکې ټولنيزې ستونزې په سترګه کتل کېږي، په اسرائيلو او ډېرو اروپايي هېوادونو کې غيرقانوني دی.

اصطلاحات او ريښه پېژندنه[سمول]

د هالوکاسټ څخه انکار کوونکي غوره بولي چې، د دوی کار ته د تاريخي بيا کتنې د غوښتنې په سترګه وکتل شي او د انکار کوونکو په توګه، په خپله يادونه نيوکه کوي. د اموري پوهنتون پروفيسر ديبورا ليپسټاد ليکلي: «د انکار کوونکو له خوا د خپل ځان لپاره د بيا کتونکو د غوښتنو نوم غوره کول، د دوی د غولولو اساسي تګلارې او تحريف څرګندونه کوي او د دوی د دې هڅې څرګندونه کوي چې، ځانونه د مشروع تاريخ پوهانو په توګه وښيي، څوک چې د ماضي د روښانه کولو په دوديز کار اخته دي». پوهان دا مسئله بې لارې کوونکې بولي، ځکه چې له هالوکاسټ څخه د انکار کوونکو طريقه د مشروعې تاريخي بيا کتنې څخه بدله ده. د روا تاريخي بيا کتنې غوښتنه، د ډوک پوهنتون د تاريخ د څانګې له خوا د ۱۹۹۱ ز کال د نومبر په اتمه نېټه، په يوه پریکړه ليک کې تصويب شوې، همدا پريکړه ليک د هالوکاسټ په اړه، د بحث لپاره د براډلي ار سميټ کمېټې له خوا د يوه اعلان په ځواب کې په دوک کرونيکل کې د ۱۹۹۱ ز کال د نومبر په ديارلسمه نېټه بيا چاپ شوې ده.[۵][۶][۷]

دا سمه ده چې، تاريخ په پرله پسې ډول په تاريخي بيا کتنه بوخت دي. په هر حال، هغه څه چې تاريخ پوهان يې کوي، له دې اعلان سره زيات توپير لري. د سترو پېښو تاريخي بيا کتنه...د دې پېښو له واقعیت سره اړه نه لري، بلکې په عمومي توګه، د هغې په تاريخي تفسير، لاملونو او پايلو پورې اړه لري.

لپيستاد ليکي چې: د هالوکاسټ اوسني منکرين له بېلا بېلو سرچينو څخه الهام اخلي. له هغې فکري تګلارې څخه د ګټې اخستنې په ګډون، چې د دولتي سياستونو تر پوښتنې لاندې راوستلو يوه ثابته تګلاره هم په کې شامله ده.[۸] په ۱۹۹۲ ز کال کې «ډونالډ ايل. نيويک» د مشروع تاريخي بيا کتنې د غوښتنې ځينې بېلګې ورکړې – د منل شوي تاريخ بيا ازمايل او له نوو تر لاسه شوو کشفياتو سره د هغې تازه کول، چې زيات دقيق يا کم توپيري معلومات وي – شونې ده چې د هالوکاسټ په مطالعه کې ورڅخه ګټه واخستل شي، ځکه چې د هغې له بدلون څخه نوي حقايق راڅرګنديږي:

دا چې د هالوکاسټ موضوع ډېره روښانه ده، له همدې امله تاريخ پوهانو خپله پاملرنه د کيسې هغو اړخونو ته اړولې ده، په کومه برخه کې چې شواهد يا نيمګړي دي او يا هم ګونګ(مبهم) دي. دا په هېڅ وجه کوچني موضوعات نه دي، بلکې په دې پېښه کې د هيټلر د رول، د ربړولو په اړه د يهوديانو غبرګون،  د نازي اروپا څخه د باندې او دننه کې، د کتونکو غبرګونونو په څېر مسائلو په شاو خوا راڅرخي.[۹]

بالمقابل، د هالوکاسټ انکار کوونکو خوځښت خپل ليد له مخکې څخه په پرېکړه شوې نظريې ردوي چې هالوکاسټ، لکه چې اصلي پېژندل شوی تاريخي جريان يې مني، نه دی رامنځ ته شوی. ځينې وخت د هانري روسو له خوا وړاندې شوې اصطلاح (négationnisme) ګوري، چې د نفي کولو په معنا ده. له هالوکاسټ څخه منکران هڅه کوي چې، د اساسي حقايقو په کوچني کولو، ردولو يا په اسانه ډول له نظره غورځولو سره تاريخ بيا وليکي. کيونارډ الست ليکي:

ردول يعنې د بشريت په وړاندې د تاريخي جرمونو نه منل. هغه د پېژندل شوو حقايقو بيا تفسير نه دی، بلکې د پېژندل شوو حقايقو نه منل دي. د بشريت پر ضد له ځانګړي جنايت څخه انکار، په ۱۹۴۱-۴۵ ز کال کې، د نازيانو له خوا د يهوديانو د نسل وژنې، کوم چې د هالوکاسټ په نوم هم يادېږي، اوس د نفي کولو په اصطلاح سره د يوه خوځښت نوم ګرځېدلی. همدې جنايت ته په يوناني ژبه کې بشپړه سوځونه او په عبري ژبه کې ورته «شوأ» يا ناورين وايي. د نفې کولو اصطلاح، تر ډېره بريده په دې توګه پېژندل کېږي چې، په داسې طريقه د تاريخ د بيا لیکلو هڅه کوي، چې د هالوکاسټ حقيقت په کې نفې کړي.[۱۰]

کليمنس هيني، په خپل کتاب «د دویم پړاو د سامي ضد: له سختې هستې څخه تر نرمې هستې د شوأ څخه انکار» کې ليکي:

د سختې هستې د بڼې پر خلاف نرم انکار، ډېر ځله په اسانۍ سره نه پېژندل کېږي. نه يوازې په المان کې، دا چې ډېر ځله زغمل کېږي، ان هڅول کېږي او په روان بهیر کې بيا توليدېږي. په وروستيو کې پوهانو د دې اندېښنه زېږوونکې ښکارندې کشف پيل کړی دی. مانفرد ګرستنفلډ، په خپله لیکنه کې چې په ۲۰۰۸ ز کال کې خپره شوه، د هالوکاسټ د بې ارزښتۍ په اړه بحث کړی. په ۲۰۰۷ ز کال کې په المان کې دوو پوهانو، هر يوه تورستن ايتز او ګورګ استوتزل، د ملي سوسياليزم او هالوکاسټ په اړه د الماني ژبې يو ستر قاموس خپور کړ. په هغې کې د هالوکاسټ د بې ارزښته کولو او له ځانه جوړو شوو پرتلو په اړه څپرکي( فصلونه )هم شته، لکه «اتومي هالوکاسټ »، «بی بی کاسټ»، «د سقط جنين هالوکاسټ»، «سور هالوکاسټ»، يا «بيولوژيکي هالوکاسټ».[۱۱]

مخینه(شالید)[سمول]

انکار د نسل وژنې د وسيلې په ډول[سمول]

لاورسن ډاګلاس وايي چې: انکار د مرتکبينو له خوا رامنځته شوی او د نسل وژنې د وسيلې په توګه کار ځنې اخستل شوی. د بېلګې په ډول: د زايکولين بي  په موټرو د سور صليب نښان لګول شوی و او قربانيانو ته ويل شوي وچې، دوی به په بل ځای کې مېشت کړای شي. ډاګلاس په هغه وخت کې چې نسل وژنه روانه وه، د پوزن ويناوې د انکار د نمونې په توګه راوړي او هيملر هالوکاسټ ته، «د وياړونو ناڅرګنده پاڼه، چې هېڅکله به نوم ورنه کړل شي» په توګه يادوي. د ډاګلاس په وينا:  د ډله یيزو وژنو له ګازي خونو انکار، د نازيانو د دې هڅو تکرار دی، تر څو قربانيان قانع کړي چې، په حقيقت کې دوی بې زيانه وو. [۱۲]

د تاريخي سرچينو د پټولو هڅې[سمول]

د المان هڅې[سمول]

د دویمې نړيوالې جګړې په وخت کې، نازيانو له مخکې څخه يوه اضطراري طرحه جوړه کړې وه او هغه دا چې:  که چېرې ماتې حتمي وه، نو دوی به د المان ټولې سرچينې (ثبت شوي توکي) له منځه وړي. تاريخ پوهانو داسې شواهد مستند کړي دي: کله چې د المان ماتې نژدې شوه او نازي مشران په دې پوه شول چې، په ډېرې شونتيا سره دوی به ونيول شي او محکمې ته به راکش کړای شي، پراخه هڅې وشوې چې د ټولوژنې شواهد له منځه يووړل شي.هاينريش هيملر د خپل پوځي مرکز قوماندانانو ته امر وکړ چې، سوانح، د مړو سوځولو ځايونه او نورد ټولوژنې نښې له منځه يوسي. د ډېرو له منخه، د يوې بېلګې په توګه، د ۲۵۰۰۰  انسانو جسدونه، چې ډېری يې ليتويايي يهوديان و او کوم چې فردريش جکلن او د هغه تر امر لاندې سرتېرو په رومبولا (له ريګا سره نژدې)، د ۱۹۴۱ ز کال په پای کې په ډزو ويشتلي وو، په ۱۹۴۳ ز کال کې خښ او وسوخول شول. همدا ډول کارونه په بلزک، تربلينکا او د وژنو په نورو مرکزونو کې هم تر سره شوي دي.[۱۳][۱۴][۱۵]

سرچينې او ياداښتونه[سمول]

  1. Antisemitic:
    • "Contemporary examples of antisemitism in public life, the media, schools, the workplace, and in the religious sphere could, taking into account the overall context, include ... denying the fact, scope, mechanisms (e.g. gas chambers) or intentionality of the genocide of the Jewish people at the hands of National Socialist Germany and its supporters and accomplices during World War II (the Holocaust)." "Working Definition of Antisemitism" (PDF). د اصلي (PDF) آرشيف څخه پر January 25, 2011 باندې. الوسيط |CitationClass= تم تجاهله (مساعدة)  (33.8 KB), European Fundamental Rights Agency
    • "It would elevate their antisemitic ideology – which is what Holocaust denial is – to the level of responsible historiography – which it is not." Deborah Lipstadt, Denying the Holocaust, کينډۍ:ISBN, p. 11.
    • "The denial of the Holocaust is among the most insidious forms of anti-Semitism...." Roth, Stephen J. "Denial of the Holocaust as an Issue of Law" in the Israel Yearbook on Human Rights, Volume 23, Martinus Nijhoff Publishers, 1993, کينډۍ:ISBN, p. 215.
    • "Holocaust denial can be a particularly insidious form of antisemitism precisely because it often tries to disguise itself as something quite different: as genuine scholarly debate (in the pages, for example, of the innocuous-sounding Journal for Historical Review)." "The nature of Holocaust denial: What is Holocaust denial? Archived July 18, 2011, at the Wayback Machine.", JPR report No. 3, 2000. Retrieved May 16, 2007.
    • "This books treats several of the myths that have made antisemitism so lethal.... In addition to these historic myths, we also treat the new, maliciously manufactured myth of Holocaust denial, another groundless belief that is used to stir up Jew-hatred." Schweitzer, Frederick M. & Perry, Marvin. Anti-Semitism: myth and hate from antiquity to the present, Palgrave Macmillan, 2002, کينډۍ:ISBN, p. 3.
    • "One predictable strand of Arab Islamic antisemitism is Holocaust denial...." Schweitzer, Frederick M. & Perry, Marvin. Anti-Semitism: myth and hate from antiquity to the present, Palgrave Macmillan, 2002, کينډۍ:ISBN, p. 10.
    • "Anti-Semitism, in the form of Holocaust denial, had been experienced by just one teacher when working in a Catholic school with large numbers of Polish and Croatian students." Geoffrey Short, Carole Ann Reed. Issues in Holocaust Education, Ashgate Publishing, 2004, کينډۍ:ISBN, p. 71.
    • "Indeed, the task of organized antisemitism in the last decade of the century has been the establishment of Holocaust Revisionism – the denial that the Holocaust occurred." Stephen Trombley, "antisemitism", The Norton Dictionary of Modern Thought, W. W. Norton & Company, 1999, کينډۍ:ISBN, p. 40.
    • "After the Yom Kippur War an apparent reappearance of antisemitism in France troubled the tranquility of the community; there were several notorious terrorist attacks on synagogues, Holocaust revisionism appeared, and a new antisemitic political right tried to achieve respectability." Howard K. Wettstein, Diasporas and Exiles: Varieties of Jewish Identity, University of California Press, 2002, کينډۍ:ISBN, p. 169.
    • "Holocaust denial is a convenient polemical substitute for anti-semitism." Igounet, Valérie. "Holocaust denial is part of a strategy", Le Monde diplomatique, May 1998.
    • "Holocaust denial is a contemporary form of the classic anti-Semitic doctrine of the evil, manipulative and threatening world Jewish conspiracy." Introduction: Denial as Anti-Semitism, "Holocaust Denial: An Online Guide to Exposing and Combating Anti-Semitic Propaganda", Anti-Defamation League, 2001. Retrieved June 12, 2007.
    • "In a number of countries, in Europe as well as in the United States, the negation or gross minimization of the Nazi genocide of Jews has been the subject of books, essay and articles. Should their authors be protected by freedom of speech? The European answer has been in the negative: such writings are not only a perverse form of anti-semitism but also an aggression against the dead, their families, the survivors and society at large." Roger Errera, "Freedom of speech in Europe", in Georg Nolte, European and US Constitutionalism, Cambridge University Press, 2005, کينډۍ:ISBN, pp. 39–40.
    • "Particularly popular in Syria is Holocaust denial, another staple of Arab anti-Semitism that is sometimes coupled with overt sympathy for Nazi Germany." Efraim Karsh, Rethinking the Middle East, Routledge, 2003, کينډۍ:ISBN, p. 104.
    • "Holocaust denial is a new form of anti-Semitism, but one that hinges on age-old motifs." Dinah Shelton, Encyclopedia of Genocide and Crimes Against Humanity, Macmillan Reference, 2005, p. 45.
    • "The stress on Holocaust revisionism underscored the new anti-Semitic agenda gaining ground within the Klan movement. Holocaust denial refurbished conspiratorial anti-Semitism. Who else but the Jews had the media power to hoodwink unsuspecting masses with one of the greatest hoaxes in history? And for what motive? To promote the claims of the illegitimate state of Israel by making non-Jews feel guilty, of course." Lawrence N. Powell, Troubled Memory: Anne Levy, the Holocaust, and David Duke's Louisiana, University of North Carolina Press, 2000, کينډۍ:ISBN, p. 445.
    • "Since its inception ... the Institute for Historical Review (IHR), a California-based Holocaust denial organization founded by Willis Carto of Liberty Lobby, has promoted the antisemitic conspiracy theory that Jews fabricated tales of their own genocide to manipulate the sympathies of the non-Jewish world." Antisemitism and Racism Country Reports: United States Archived June 28, 2011, at the Wayback Machine., Stephen Roth Institute, 2000. Retrieved May 17, 2007.
    • "The primary motivation for most deniers is anti-Semitism, and for them the Holocaust is an infuriatingly inconvenient fact of history. After all, the Holocaust has generally been recognized as one of the most terrible crimes that ever took place, and surely the very emblem of evil in the modern age. If that crime was a direct result of anti-Semitism taken to its logical end, then anti-Semitism itself, even when expressed in private conversation, is inevitably discredited among most people. What better way to rehabilitate anti-Semitism, make anti-Semitic arguments seem once again respectable in civilized discourse and even make it acceptable for governments to pursue anti-Semitic policies than by convincing the world that the great crime for which anti-Semitism was blamed simply never happened – indeed, that it was nothing more than a frame-up invented by the Jews, and propagated by them through their control of the media? What better way, in short, to make the world safe again for anti-Semitism than by denying the Holocaust?" Reich, Walter. "Erasing the Holocaust", The New York Times, July 11, 1993.
    • "There is now a creeping, nasty wave of anti-Semitism ... insinuating itself into our political thought and rhetoric.... The history of the Arab world ... is disfigured ... by a whole series of outmoded and discredited ideas, of which the notion that the Jews never suffered and that the Holocaust is an obfuscatory confection created by the elders of Zion is one that is acquiring too much, far too much, currency." Edward Said, "A Desolation, and They Called it Peace" in Those who forget the past, Ron Rosenbaum (ed), Random House 2004, p. 518.
  2. Conspiracy theory:
    • "While appearing on the surface as a rather arcane pseudo-scholarly challenge to the well-established record of Nazi genocide during the Second World War, Holocaust denial serves as a powerful conspiracy theory uniting otherwise disparate fringe groups...." Introduction: Denial as Anti-Semitism, "Holocaust Denial: An Online Guide to Exposing and Combating Anti-Semitic Propaganda", Anti-Defamation League, 2001. Retrieved June 12, 2007.
    • "Before discussing how Holocaust denial constitutes a conspiracy theory, and how the theory is distinctly American, it is important to understand what is meant by the term 'Holocaust denial.'" Mathis, Andrew E. Holocaust Denial, a Definition, The Holocaust History Project, July 2, 2004. Retrieved December 18, 2006.
    • "Since its inception ... the Institute for Historical Review (IHR), a California-based Holocaust denial organization founded by Willis Carto of Liberty Lobby, has promoted the antisemitic conspiracy theory that Jews fabricated tales of their own genocide to manipulate the sympathies of the non-Jewish world." Antisemitism and Racism Country Reports: United States Archived June 28, 2011, at the Wayback Machine., Stephen Roth Institute, 2000. Retrieved May 17, 2007.
  3. "Holocaust Deniers and Public Misinformation". encyclopedia.ushmm.org (په انګلیسي ژبه کي). د لاسرسي‌نېټه ۲۹ مې ۲۰۲۱. الوسيط |CitationClass= تم تجاهله (مساعدة)
  4. Echikson, William (2019). Holocaust Remembrance Project Report (PDF). Brussels: Holocaust Remembrance Project. الوسيط |CitationClass= تم تجاهله (مساعدة)
  5. Lipstadt, Deborah (1993) Denying the Holocaust: The Growing Assault on Truth and Memory New York: Penguin Books p.25. کينډۍ:ISBN
  6. "The two leading critical exposés of Holocaust denial in the United States were written by historians Deborah Lipstadt (1993) and Michael Shermer and Alex Grobman (2000). These scholars make a distinction between historical revisionism and denial. Revisionism, in their view, entails a refinement of existing knowledge about a historical event, not a denial of the event itself, that comes through the examination of new empirical evidence or a reexamination or reinterpretation of existing evidence. Legitimate historical revisionism acknowledges a 'certain body of irrefutable evidence' or a 'convergence of evidence' that suggest that an event—like the black plague, American slavery, or the Holocaust—did, in fact, occur (Lipstadt 1993:21; Shermer & Grobman 200:34). Denial, on the other hand, rejects the entire foundation of historical evidence...."
  7. Lipstadt, Deborah E. (1994). Denying the Holocaust: the growing assault on truth and memory (الطبعة reprint). Plume. د کتاب نړيواله کره شمېره 978-0-452-27274-3. الوسيط |CitationClass= تم تجاهله (مساعدة)
  8. Lipstadt, Deborah E. (1994). Denying the Holocaust: the growing assault on truth and memory (الطبعة reprint). Plume. د کتاب نړيواله کره شمېره 978-0-452-27274-3. الوسيط |CitationClass= تم تجاهله (مساعدة)
  9. Niewyk, Donald L., المحرر (1992). "1: Introduction". The Holocaust: Problems and Perspectives of Interpretation. D. C. Heath and Company. د کتاب پاڼې 7. د کتاب نړيواله کره شمېره 9780618214624. الوسيط |CitationClass= تم تجاهله (مساعدة)
  10. Koenraad Elst. Chapter One – Negationism in General Archived October 25, 2007, at the Wayback Machine., Negationism in India: Concealing the Record of Islam, The Voice of India, 2002.
  11. Heni, Clemens (Fall 2008). [اصطلاحي تېروتنه: د ناپېژندلې ليکنښې لوښه "۱". "Secondary Anti-Semitism: From Hard-Core to Soft-Core Denial of the Shoah"]. Jewish Political Studies Review (Jerusalem) 20 (3/4): 73–92. 
  12. Douglas, Lawrence (2011). "From Trying the Perpetrator to Trying the Denier and Back Again". In Hennebel, Ludovic; Hochmann, Thomas (المحررون). Genocide Denials and the Law. Oxford University Press. د کتاب پاڼي 55–56. د کتاب نړيواله کره شمېره 978-0-19-987639-6. الوسيط |CitationClass= تم تجاهله (مساعدة)
  13. Klarsfeld, Serge (1996). [[[:کينډۍ:Google books]] French Children of the Holocaust: A Memorial] تحقق من قيمة |url= (مساعدة). New York: New York University Press. LCCN 96031206. OCLC 35029709. د کتاب نړيواله کره شمېره 9780814726624. الوسيط |CitationClass= تم تجاهله (مساعدة)p. xiii
  14. Arad, Yitzhak (1984). Yad Vashem Studies XVI Operation Reinhard: Extermination Camps of Belzec, Sobibor, and Treblinka. pp. 205–239. http://www1.yadvashem.org/odot_pdf/Microsoft%20Word%20-%203576.pdf. 
  15. Ezergailis, Andrew, The Holocaust in Latvia 1941–1944 – The Missing Center, pages 4–7, 239–270, Historical Institute of Latvia (in association with the United States Holocaust Memorial Museum) Riga 1996 کينډۍ:ISBN