Jump to content

د افغانستان د فوټبال ملي لوبډله

د ويکيپېډيا، وړیا پوهنغونډ له خوا

د افغانستان د فوټبال لوبډله د افغانستان ملي لوبډله ده او د افغانستان د فوټبال فدراسیون تر کنټرول لاندې فعالیت کوي. دا لوبډله په ۱۹۲۲ کال کې تاسیس شوه او په ۱۹۴۱ کال کې یې خپله لومړۍ نړیواله لوبه په کابل کې د ایران پر وړاندې ترسره کړه. افغانستان وروسته په ۱۹۴۸ کال کې د فیفا غړی شو او په  ۱۹۵۴ کال کې یې د آسیا د فوټبال فدراسیون د بنسټ ایښودونکو په توګه غړیتوب ترلاسه کړ. دوی خپلې کورنۍ لوبې د افغانستان د پلازمېنې کابل په غازي ملي المپیک لوبغالي کې ترسره کولې. په ۲۰۱۳ کال کې، افغانستان د سوېلي آسیا د فوټبال فدراسیون  یا SAFF اتلولي وګټله او د "فیفا د غوره لوبې جایزه" یې ترلاسه کړه. افغانستان هېڅکله هم د آسیا جام سیالیو ته لار نه ده موندلې.  [۱]

تاریخچه [سمول]

پخوانۍ تاریچه [سمول]

د افغانستان د فوټبال فدراسیون په ۱۹۲۲ کال کې تاسیس شو او له ۱۹۴۸ کال را په دې خوا د فیفا غړيتوب لري او په ۱۹۵۴ کال کې د آسیا د فوټبال کنفدراسیون له بنسټ اېښودونکو غړو څخه و. [۲]

په هېواد کې د فوټبال لومړنی کلب، محمودیه فوټبال کلب و چې  په ۱۹۳۴ کال کې تاسیس شو. درې کاله وروسته یې هند ته سفر وکړ او په ۱۸ لوبو کې یې برخه واخیسته، چې ۸ یې وګټلې، ۹ یې وبایللي او ۱ یې مساوي کړه.  په ۱۹۴۱ کال کې دوهم  د فوټبال کلب د آریانا په نوم تاسیس شو. دې ټیم د ایران په بلنه تهران ته سفر وکړ، درې لوبې یې وکړې، یوه یې وګټله او دوه یې وبایللې.

د افغانستان یوازینۍ حضور او په فیفا کې لومړۍ نړیواله لوبه د ۱۹۴۸ کال د اوړي د المپیک د فوټبال په سیالیو کې وه چې د ۱۹۴۸ کال د جولای په ۲۶ یې د لوګزامبورګ سره لوبه وکړه او ۶-۰ یې وبایله. د ۲۰۰۲ کال څخه وړاندې،  افغانستان  وروستی ځل د ۱۹۸۴ کال د آسيا جام د غوراوي سياليو پر مهال په نړيواله کچه ليدل شوی و، چې د ۱۹۸۴ کال د سپټمبر په ۲۰ نېټه یې آخري لوبه د اردن پر وړاندې ۶-۱ بايللې وه.  افغانستان د  ۱۹۸۴ کال څخه تر ۲۰۰۲ کال پورې  د شوروي-افغان جګړې، د افغانستان  کورنۍ جګړې (۱۹۹۲-۱۹۹۶)، له امله  هېڅ  نړیواله لوبه نه وه کړې او د طالبانو رژیم  د فوټبال په ګډون په تفریحي فعالیتونو بندیز لګولی و.  [۳]

۲۰۰۱-۲۰۱۰ کلونه[سمول]

په ۲۰۰۲ کال کې د طالبانو د رژیم له نسکورېدو وروسته، افغان ملي لوبډله بېرته هغه وخت نړیوال ډګر ته راستانه شوه، چې په آسیایي لوبو کې یې د سوېلي کوریا سره لوبه وکړه، او ۰-۲ یې له لاسه ورکړه. په ۲۰۰۳ کال کې افغانستان د سوېلي آسیا د فوټبال فدراسیون د سرو زرو کپ کې په خپل لومړي نړیوال ټورنمنټ کې برخه واخیسته چې هلته  دوی د ګروپي پړاو  ټولې دری سیالۍ  هند، پاکستان او سریلانکا ته وبایللې. وروسته په همدې کال کې، افغانستان د ۲۰۰۴ کال د آسیا جام سیالیو ته د لار موندلو لپاره  ګډون وکړ چې هلته یې د قرغزستان پر وړاندې  بریا ترلاسه کړه خو نیپال ته یې ماته ومنه او بل پړاو ته له تګ پاتې شو. 

افغانستان د لومړي ځل لپاره په ۲۰۰۳ کال کې د فوټبال نړیوال جام سیالیو ته هڅې پیل کړې او د ۲۰۰۶ کال د فوټبال د نړیوال جام د غوراوي په سیالیو کې یې له ترکمنستان سره لوبه وکړه. دوی دواړه لوبې په مجموعي ډول  ۰-۱۳وبایللې. که څه هم افغانستان د ۱۹۴۸ کال راهیسې  د فیفا غړی دی، خو دا لومړی ځل و چې د فیفا د نړیوال جام د غوراوي په سیالیو کې  یې ګډون وکړ. دې لوبډله د ۲۰۰۵ کال د سوېلي آسیا د فوټبال فدراسیون د سرو زرو په کپ کې د ګډون لپاره پاکستان ته لاړه چې له مالدیف نه یې ماته وخوره.  

په ۲۰۰۶ کال کې دوی د آسیايي فوټبال کانفدراسیون په چلنج کپ کې هم د لومړي ځل لپاره برخه واخیسته، چې په ترڅ کې یې د چین تایپي او فیلیپین سره دواړه لوبې مساوي کړې، چې د دې مساوي نتیجې لپاره  افغان فوټبالرانو حفیظ الله قدامي او سید مقصود هاشمي ګولونه ووهل، او د ۲۰۱۰ کال د فیفا نړیوال جام ته د غوراوي  په دوهمه هڅه کې  د سوریې له خوا حذف شول. د ۲۰۰۸ کال د سوېلي آسیا د فوټبال فدراسیون (SAFF) د اتلولۍ په سیالیو کې افغانستان  له بوتان څخه ماته وخوړه خو له سریلانکا او بنګله دېش سره  یې لوبې مساوي کړې.     

په ۲۰۰۸ کال کې افغانستان د آسیایي فوټبال کانفدراسیون (AFC) په چلنج کپ سیالیو کې دویم پړاو ته لاره پیدا کړه، چې د AFC چلینج کپ د غوراوي سیالیو په D ګروپ کې یې د بنګله دیش سره مساوي او د قرغزستان په وړاندې بریا ترلاسه کړه. د ۲۰۰۸  کال د AFC  په چلنج کپ سیالیو کې افغانستان د ګروپ ټولې لوبې هند، تاجکستان او ترکمنستان ته بایلودې. د ۲۰۰۹ کال د سوېلي آسیا د فوټبال کانفدراسیون د اتلولۍ (SAFF ) په سیالیو کې افغانستان خپلې ټولې لوبې مالدیف، هند او نیپال ته وبایلې. د مالدیف پر وړاندې ماته کې د افغانستان  لپاره یوازینی ګول وهنه حشمت الله بارکزي وکړه.    [۴]

د ۲۰۱۴ کال فیفا نړیوال جام ته لارموندنه [سمول]

افغانستان نړیوال جام ته د لار موندلو په دریمه هڅه کې خپله لومړۍ لوبه د امنیتي دلایلو له امله په تاجکستان کې له فلسطین سره ترسره کړه چې ماته  يي وخوړه او د فلسطین  سره دوهمه لوبه کې د بلال  آرزو د ګول  په مټ مساوي شو، په دې معنا چې دوهم پړاو ته له  مخکې تګ پاتې او حذف شو. 

د ۲۰۱۱ کال د سوېلي آسیا د فوټبال فدراسیون (SAFF) اتلولي[سمول]

د ۲۰۱۱ کال د SAFF  سیالیو په اتلولۍ کې افغانستان بوتان ته ۸-۱ ماتې ورکړه، چې د افغانستان د فوټبال ټيم په تاریخ کې تر ټولو ستره بریا وه. بلال آرزو د دې لوبې په  ۴ ګولونو هتریک و کړ او لوبې په دریمه دقیقه کې عطا یمرالي د ټورنمنت  تر ټولو چټکه ګول وهنه وکړه. دا د افغانستان لومړۍ نیمه پای لوبه وه. د ټورنمنټ په نیمه پایلوبه کې، افغانان د نیپال سره مخامخ شول چې په اضافي وخت کې د بلال آرزو له خوا په ۱۰۱ دقیقه کې په یوازینی ګول سره ۰-۱ بریا ته ورسېدل. دا د نیپال پر وړاندې د افغانستان لومړۍ بریا وه. په پایلوبه کې افغانستان له هند سره لوبه وکړه چې ۴-۰ یې وبایله.    

د 2012 AFC چیلنج کپ [سمول]

افغانستان د ۲۰۱۲ کال د AFC چلینج کپ سیالیو کې بوتان ته ۵-۰ ماته ورکړه. په لومړۍ پښه کې، دوی بوتان ته 3-0 ماتې ورکړه، د صدیق ولیزاده ټول 3 ګولونه، او په دویمه پښه کې 2-0. د غوراوي په دوهم پړاو کې افغانستان نیپال او شمالي کوریا ته ماتې ورکړه او سریلانکا ته یې ماتې ورکړه خو بل پړاو ته یې لار ونه موندله.   

افغان غوره لیګ  [سمول]

د افغانستان د فوټبال فدراسیون د افغانستان د فوټبال په تاریخ کې د لومړي ځل لپاره داسې لیګ اعلان کړ چې په کې ۸ لوبډلې له یو بل سره سیالي کوي. دا لیګ په ۲۰۱۲ کال کې په لاره واچول شو چې لومړي فصل یې د همدې کال له سپټمبر څخه تر اکتوبر پورې دوام وکړ. په ۲۰۱۲ کال ۸ ټیمونه همزمان رامنځ ته شول او افتتاحیه سیالي کوونکي شول. [۵]

دې لیګ لپاره لوبغاړي د میدان سبز ("شین ډګر") په نوم د یو ټلویزیوني پروګرام له لارې وموندل شول. دا مفکوره د افغانستان د فوټبال فدراسیون او د افغانستان د موبي ګروپ له خوا وړاندې شوه. موبي ګروپ په افغانستان کې د یو شمېر تلویزیوني چینلونو او راډیو سټیشنونو مالکیت لري او په هېواد کې ترټولو لوی رسنیز ګروپ دی. د موبي ګروپ چینلونو سیالیو خپرول په خاوه واخیستل. لوبغاړي د یو هیئت او د تلویزیون د لیدونکو د رایو پر بنسټ لوبډلو ته ټاکل کېدل. د ۱۸ لوبغاړو اته لوبډلې چې د هر زون استازیتوب یې کاوه، را منځ ته شوې.   [۶][۷]

د افغانستان د سولې عالي شورا د دې لیګ د رامنځ ته کېدو او په لاره اچولو ستاینه وکړه او هغه یې په افغانستان کې د سولې او ثبات د راوستلو لپاره د یو فرصت په توګه تعریف کړ.   [۸]

سرچينې[سمول]

  1. (په 14 March 2017 باندې). FIFA Member Association Afghanistan. fifa.com
  2. "Afghanistan National Football Team" Archived 2 February 2016 at the Wayback Machine. by Afghan-web.com (Afghan-web)
  3. (په 12 September 2013 باندې). Afghan Football Veterans, Experts Reflect on Sports' Growth. Tolo News.
  4. Afghanistan at AFC Challenge Cup 2008 at AFC Website Archived 13 February 2013 at the Wayback Machine.
  5. Afghan Football League Heads to First Semi-Final Archived 15 October 2012 at the Wayback Machine. by Rezwan Natiq and Mir Sayed (Tolo News, 10 October 2012)
  6. Roshan Afghan Premier League a hit with fans by Tahir Qadiry (BBC News, 22 September 2012)
  7. Lua error in Module:Lang at line 48: attempt to index field 'lang_name' (a nil value).
  8. Afghan Football League Heads to First Semi-Final Archived 15 October 2012 at the Wayback Machine. by Rezwan Natiq and Mir Sayed (Tolo News, 10 October 2012)