منځپانگې ته ورتلل

کونځلې

د ويکيپېډيا، وړیا پوهنغونډ له خوا

کونځلې يا کونځله[۱][۲][۳] (انګليسي ژبه: sesame‎)[۴]يو ډول بوټی دی چې تر ډېره په استوايي سيمو کې کرل کېږي او له دانې يې خلک د خوراک په توگه گټه اخلي. د کونځلو له دانو د کونځلو غوړي هم ويستل کېږي چې تر ډېره د خوراک او مرهم لپاره د درملو په توگه کارېږي. دا بوټی په کمو اوبو وده کوي او د افغانستان په بېلابېلو ولايتونو لکه فاریاب، جوزجان، سرپل، بلخ، سمنګان، تخار، بغلان، کندوز.[۵][۶]،اورزگان[۷] هلمند[۸] او نورو ولايتونو لکه ننگرهار، کونړ، لغمان... کې کرل کېږي، خو رسمي احصايې يې نشته.[۹] په ۱۳۸۸ لمريز کال د هلمند ولايت په ۱۶۳۴ هېکتاره ځمکه کې کونځلې کرل شوې وې چې ۱۹۶۰ ټنه حاصلات يې ورکړي وو[۱۰] ، په ۱۳۹۸ لمريز کال بيا په ۱۶۳۲ هېکتاره ځمکه کونځلې کرل شوې وې چې ۱۹۵۸ ټنه حاصلات يې ورکړي وو[۱۱] ، دې شمېرو ته په کتو داسې ښکاري چې هلمند یو له هغو ولایتونو دی چې د کونځلو د کر لپاره مناسبه هوا او اوبه لري.[۱۲]

د کونځلو انځورونه

[سمول]

سرچينې

[سمول]
  1. پښتو انگرېزي قاموس، ليکوال: د افغانستان علومو اکاډمۍ، خپروونکی:قاموسونه ټکی کام، تړونی:https://qamosona.com/j/
  2. انګرېزي پښتو قاموس، د افغانستان علومو اکاډمۍ، خپروونکی:قاموسونه ټکی کام، تړونی:https://qamosona.com/j/
  3. پښتو انگرېزي قاموس، ليکوال: سيداحمدشاه، خپروونکی: قاموسونه ټکی کام، تړونی: https://qamosona.com/j/
  4. د پښتو ټکی کام وېبپاڼه، تړونی:https://thepashto.com/word.php?pashto=%DA%A9%D9%88%D9%86%DA%81%D9%84%DB%90
  5. "کرنې وزارت وايي، د هېواد پر کچه شاوخوا ۴۲ زره ټنه کونځلې تولید شوي". خامه ټکی کام. ۲۰۲۱ می ۲۶مه.{{cite web}}: د سي‌اس۱ تېروتنې: نېټې (link)
  6. نيازمن, صهيب (۱۴۰۱ ل وږي ۱۸مه). "د کندز کروندګر له وچکالۍ او د فصلونو له مرض سر ټکوي". پښتو وي‌او‌ای ټکی کام.{{cite web}}: د سي‌اس۱ تېروتنې: نېټې (link)
  7. "په روزګان ولایت کې د کونځلې کرکېله ډېره شوې". طلوع نيوز ټکی کام. ۱۴۰۱ ل تلې ۳مه.{{cite web}}: د سي‌اس۱ تېروتنې: نېټې (link)
  8. "کونځلو کرکېلې ته د هلمندي بزگرانو لېوالتيا؛سږکال يې حاصلات ډېر شوي". د کرنې اوبو لگولو او مالدارۍ وزارت. ۱۳۹۹ مرغومي ۴مه.{{cite web}}: د سي‌اس۱ تېروتنې: نېټې (link)
  9. "کرنې وزارت وايي، د هېواد پر کچه شاوخوا ۴۲ زره ټنه کونځلې تولید شوي". خامه ټکی کام. ۲۰۲۱ می ۲۶مه.{{cite web}}: د سي‌اس۱ تېروتنې: نېټې (link)
  10. "کونځلو کرکېلې ته د هلمندي بزگرانو لېوالتيا؛سږکال يې حاصلات ډېر شوي". د کرنې اوبو لگولو او مالدارۍ وزارت. ۱۳۹۹ مرغومي ۴مه.{{cite web}}: د سي‌اس۱ تېروتنې: نېټې (link)
  11. "کونځلو کرکېلې ته د هلمندي بزگرانو لېوالتيا؛سږکال يې حاصلات ډېر شوي". د کرنې اوبو لگولو او مالدارۍ وزارت. ۱۳۹۹ مرغومي ۴مه.{{cite web}}: د سي‌اس۱ تېروتنې: نېټې (link)
  12. "کونځلو کرکېلې ته د هلمندي بزگرانو لېوالتيا؛سږکال يې حاصلات ډېر شوي". د کرنې اوبو لگولو او مالدارۍ وزارت. ۱۳۹۹ مرغومي ۴مه.{{cite web}}: د سي‌اس۱ تېروتنې: نېټې (link)
  13. ويل شوي په: A plant species list dataset for urban area of Beijing, China 2007 – 2020. خپرېدو نېټه: ۲۰۲۲. برېښنايي پېژند: 10.57760/SCIENCEDB.J00001.00473.
  14. "A dataset on inventory and geographical distributions of vascular plants in Beijing, China". Biodiversity Science (in انګليسي ژبه) (6): 22064. ۲۰۲۲. doi:10.17520/BIODS.2022064.{{cite journal}}: CS1 maint: unrecognized language (link)
  15. "A checklist of vascular plants in Shaanxi Province, China (Version 2021)". Biodiversity Science (in انګليسي ژبه) (6): 22061. ۲۰۲۲. doi:10.17520/BIODS.2022061.{{cite journal}}: CS1 maint: unrecognized language (link)
  16. برېښنايي پېژند: 10.17520/BIODS.2022537.
  17. You Sheng Chen (۸ اگست ۲۰۲۳). "A dataset on inventory and geographical distribution of vascular plants in Xizang, China". Biodiversity Science (in Simplified Chinese) (9): 23188. doi:10.17520/BIODS.2023188.{{cite journal}}: د سي‌اس۱ تېروتنې: نېټې (link)
  18. Zhu Qiu Song (۲۰۲۳). "A dataset on inventory and geographical distributions of higher plants in Guangdong, China". Biodiversity Science (in Simplified Chinese) (9): 23177. doi:10.17520/BIODS.2023177.
  19. ۱۹٫۰ ۱۹٫۱ برېښنايي پېژند: 10.3897/PHYTOKEYS.102.24380. خپرېدو نېټه: ۲۸ جون ۲۰۱۸. بياځلي سمون: ۲۹ اکتوبر ۲۰۲۵.
  20. ۲۰٫۰ ۲۰٫۱ "The medicinal plants of Myanmar". ترلاسه‌کېدو نېټه ۳۰ اکتوبر ۲۰۲۵.{{cite web}}: د سي‌اس۱ تېروتنې: نېټې (link)
  21. برېښنايي پېژند: 10.15468/J6VFUW. خپرېدو نېټه: ۲ جون ۲۰۲۳. بياځلي سمون: ۲۹ اکتوبر ۲۰۲۵.
  22. "Gabon medicinal plants". ترلاسه‌کېدو نېټه ۳۰ اکتوبر ۲۰۲۵.{{cite web}}: د سي‌اس۱ تېروتنې: نېټې (link)
  23. ۲۳٫۰ ۲۳٫۱ ۲۳٫۲ ۲۳٫۳ ۲۳٫۴ ۲۳٫۵ ويل شوي په: A Scientific Dataset of useful plants of China. خپرېدو نېټه: ۲۰۲۱. برېښنايي پېژند: 10.11922/SCIENCEDB.J00001.00212.