ږ

ږ د پښتو ژبې يو اصلي توری دی

ږ (توری)

ږ د پښتو الفبا یو له خورا کلیدي او جنجالي تورو څخه دی چې په فونولوژیکي (Phonological) لحاظ د "Retroflex Fricative" غږ استازیتوب کوي. دا توری د پښتو ژبې د ډایالیکټولوژۍ (Dialectology) یا لهجه پوهنې په برخه کې د "Isogloss" (هغه نښه چې لهجې سره جلا کوي) رول لوبوي. په نړیواله کچه، د دې توري شتون پښتو ژبه د نورو هندو-ایراني ژبو څخه متمایزه کوي، ځکه چې د دې فونیمیک (Phonemic) ارزښت یوازې په دغه جغرافیه کې خوندي پاتې شوی دی.

د انګلیسي او عربي ژبپوهنې د تخنیک په کارولو سره، د دې توري تحلیل په لاندې ډول دی:

فونټیکي او لهجوي تغیرات (Phonetic Variations)

د "ږ" توری د پښتو ژبې د دوه ګوني ماهیت ښکارندوی دی:

سویلي لهجه (South-Western): په دې لهجه کې دا غږ د "Voiced retroflex fricative" په توګه تلفظ کېږي چې په IPA کې یې نښه /ʐ/ ده.

شمالي لهجه (North-Eastern): په دې لهجه کې دا غږ د "Voiced velar plosive" په توګه تلفظ کېږي چې په IPA کې یې نښه /ɡ/ (لکه د انګلیسي 'Go' غږ) ده.

.تخنیکي مشخصات (Technical Specifications)

مشخصه	توضیحات	نړيوال کوډ/نښه
یونیکوډ (Unicode)	Pashto Letter Gze	U+0696
نړيوال غږیز الفبا (IPA)	Voiced retroflex fricative	/ʐ/
عربي مشتق (Origin)	Derived from 'Reh'	+ ټکي
کالګرافیکي بڼه	ګرافیم (Grapheme)	ږ