منځپانگې ته ورتلل

پيلادېلپيا

د ويکيپېډيا، وړیا پوهنغونډ له خوا
پيلادېلپيا
Philadelphia (انگليسي) پر ویکي‌ډېټا د دې ارزښت سمول
اړوند
په نوم د
Filadelfia (en) ژباړل پر ویکي‌ډېټا د دې ارزښت سمول
پلازمېنه د
بلننوم
  • Philly
  • City of Brotherly Love پر ویکي‌ډېټا د دې ارزښت سمول
ټوليز مالومات
عمومي مالومات
وګړو شمېر
  لړۍ...
۱٬۶۰۳٬۷۹۷[۳] — ۱٬۵۶۰٬۲۹۷ — ۱٬۲۹۳٬۶۹۷ — ۱٬۵۴۹٬۰۰۸ — ۱٬۰۴۶٬۹۶۴ — ۸۴۷٬۱۷۰ — ۶۷۴٬۰۲۲ — ۵۶۵٬۵۲۹ — ۱۲۱٬۳۷۶ — ۹۳٬۶۶۵ — ۸۰٬۴۶۲ — ۶۳٬۸۰۲ — ۵۳٬۷۲۲ — ۴۱٬۲۲۰ — ۲۸٬۵۲۲ — ۱٬۵۸۰٬۸۶۳[۴] — ۱٬۵۲۶٬۰۰۶[۵][۶] پر ویکي‌ډېټا د دې ارزښت سمول
د حکومت مشر
کورونو شمېر
۶۱۳٬۱۲۵[۷] پر ویکي‌ډېټا د دې ارزښت سمول
وګړنوم
  لړۍ...
PhiladelphianFiladelfianofiladelfijczyk[۸]filadelfijka[۹]PhiladelphijčanPhiladelphijčanka پر ویکي‌ډېټا د دې ارزښت سمول
فزیکي ځای
غړی د
اداري سیمه
هېواد
کچه او لوړوالی
د ځای کچه
۳۶۹٫۶۰۹۲۵۲ كيلومتر مربع[۱۳]
۳۶۹٫۶۱۰۵۳۷ كيلومتر مربع[۱۴] پر ویکي‌ډېټا د دې ارزښت سمول
جوړښت
بنسټګر
William Penn (mul) ژباړل پر ویکي‌ډېټا د دې ارزښت سمول
جایزې
نور مالومات
وېب‌پاڼه
phila.gov (انګليسي ژبه) پر ویکي‌ډېټا د دې ارزښت سمول
پوسټ‌کوډ
  لړۍ...
19019 — 19092 — 19093 — 19101 — 19102 — 19103 — 19104 — 19105 — 19106 — 19107 — 19108 — 19109 — 19110 — 19111 — 19112 — 19113 — 19114 — 19115 — 19116 — 19118 — 19119 — 19120 — 19121 — 19122 — 19123 — 19124 — 19125 — 19126 — 19127 — 19128 — 19129 — 19130 — 19131 — 19132 — 19133 — 19134 — 19135 — 19136 — 19137 — 19138 — 19139 — 19140 — 19141 — 19142 — 19143 — 19144 — 19145 — 19146 — 19147 — 19148 — 19149 — 19150 — 19151 — 19152 — 19153 — 19154 — 19155 — 19160 — 19161 — 19162 — 19170 — 19171 — 19172 — 19173 — 19175 — 19176 — 19177 — 19178 — 19179 — 19181 — 19182 — 19183 — 19184 — 19185 — 19187 — 19188 — 19190 — 19191 — 19192 — 19193 — 19194 — 19195 — 19196 — 19197 — 19244 — 19255 پر ویکي‌ډېټا د دې ارزښت سمول
کورډي‌نېشن
۳۹°۵۷′۱۰″شمال ۷۵°۰۹′۴۹″لويديځ / 39.9528°شمال 75.1636°لويديځ / 39.9528; -75.1636 پر ویکي‌ډېټا د دې ارزښت سمول
Map

پیلادېلپیا د متحده ایالاتو په پنسلوانیا ایالت کي ترټولو نفوس لرونکی ښار دی چي په متحده ایالاتو کې شپږم ډیر نفوس لرونکی ښار ګڼل کیږي، او د وګړو شمېر یې د ۲۰۲۰ په سرشمیرنه کي ۱,۶۰۳,۷۹۷ تنه دی. یاد ښار د لوی ډیلاویر درې ښاري مرکز دی، چي د پیلادېلپیا میټروپولیټان ساحې په نوم هم پیژندل کیږي. دغه ښار د هیواد اتمه لویه میټرو پولیټین سیمه او اوومه لویه ګډه احصایوي ساحه ده، او په ترتیب سره د ۷.۳۶۶ ميلیونه اوسېدونکو ټاټوبی دی.

پیلادېلپیا د متحده ایالاتو په تاریخ کي پراخه رول لوبولی دی. دا ښار په ۱۶۸۲ کي د انګلیسي کوکر او د مذهبي ازادۍ مدافع ویلیم پین لخوا رامنځ ته سو، او د برتانیا د استعمار په دوره کي د پنسلوانیا کالوني د پلازمیني په توګه پېژندل کېدی. پیلادېلپیا د امریکا د انقلاب او انقلابي جګړې په اوږدو کي تاریخي او برخلیک ټاکونکی رول ولوباوه، او د هیواد د بنسټ ایښودونکو پلرونو لپاره د مرکزي سیمي په کچه مشهوره وو. د پیلادېلپیا له انقلابي فضاء په ګټي اخیستني په ۱۷۷۴ کي د متحده ایالاتو ۵۶بنسټ ایښودونکو د کانټینینټل اردو جوړه کړه او جورج واشنګټن یې د قوماندان په توګه وټاکه، ورپسې یې په ۱۷۷۵ او په عمومي توګه په ۱۷۷۶ کي د خپلواکۍ اعلامیه تصویب کړه. په یاده پېښه کي د نهو میاشتو لپاره د سپتمبر ۱۷۷۷ څخه تر جون ۱۷۷۸ پوري د فلاډیلفیا ښار د جګړې په ترڅ کي تر برتانوي نیواک لاندي راغی. [۱۷] په ۱۷۸۷ کي د امریکا اساسي قانون په پیلادېلپیا کي تصویب سو. پیلادېلپیا تر ۱۷۹۰ پوري د هیواد ترټولو لوی ښار پاته سو، او د ۱۷۷۵ کال د می له ۱۰ څخه د ۱۷۷۶ د ډسمبر تر ۱۲ پوري یې د هیواد د لومړۍ پلازمینې په توګه دنده ترسره کوله، څو چي په څلورو ورستیو مواردو کي تر 1800 پوري په واشنګټن ډي سي کي د نوي ملي پلازمینې جوړولو کار بشپړ او مرکز هلته ولېږدول سو. [۱۸]

پیلادېلپیا په سوداګرۍ او صنعت ، کلتور ، سپورت او موسیقۍ کي خورا نامتو دی. [۱۹] په دې ښار کي د ۱۷ څلور کلو پوهنتونونو او کالجونو ترڅنګ د پیلادېلپیا د لوړو زده کړو او علمي څېړني لپاره د هیواد له مخکښو مرکزونو څخه هم یو دانه شتون لري. [۲۰] [۲۱] پیلادېلپیا ښار یو ملي کلتوري مرکز دی چي د متحده ایالاتو د بل هر ښار په پرتله د ډیرو بهرنیو مجسمو او دیوالونه کوربتوب کوي. [۲۲] د Fairmount پارک چي د اوبو له لارې د نږدې شته ویساهیکون ویلی پارک سره یوځای کیږي، د هیواد ترټولو لوی او د نړۍ 55 لوی ښاري پارک ګڼل کیږي. پیلادېلپیا د خپلو هنرونو، کلتور ، خواړو ، او د استعمار او انقلابي دورې د تاریخ پر اساس زیات پیژندل کیږي. په ۲۰۱۶ کي دا ځای ۴۲ میلیونه کورني سېلانیان ځان ته راوښکل چي $۶.۸ مصرف میلیارده ډالره یې مصرف کړي وه. د پنځو مسلکي سپورت ټیمونو او د هیواد ترټولو وفادار او په زړه پوري تفریحي ځایونو ترڅنګ پیلادېلپیا ډیری وختونه د مسلکي سپورت مینه والو لپاره د متحده ایالاتو د ترټولو غوره ښار په توګه شمیرل کیږي. [۲۳] [۲۴] [۲۵] [۲۶]

په پیلاډېلپیا کي له تاریخي پلوه د متحده ایالاتو اړوند لومړی کتابتون (۱۷۳۱)، لمړی روغتون (۱۷۵۱)، لمړۍ[۲۷] طبي ښوونځی (1765)، [۲۸] لمړۍملي پلازمینه (۱۷۷۴)، لمړئ پوهنتون (۱۷۷۹)، لمړئ مرکزي بانک (۱۷۸۱)، لمړئ [۲۹] سټاک ایکسچینج (۱۷۹۰)، [۲۷] ژوبڼ (۱۸۷۴)، او لمړۍ د سوداګرۍ ښوونځی (۱۸۸۱) شتون لري. پیلادېلپیا د خپلواکۍ تالار په ګډون ۶۷ ملي تاریخي نښې لري. [۲۱] د ښار د 17 پیړۍ له منځ ته راتګ څخه تر اوسه پوري پیلادېلپیا د ډیرو مشهورو او نفوذ لرونکو امریکایانو د زیږون ځای یا کور دی.

سرچينې

[سمول]
  1. ويل شوي په: Gazetteer. OBO Gazetteer ID: 00009963. بياځلي سمون: ۳ اگست ۲۰۲۲.
  2. ۲٫۰ ۲٫۱ Archive URL: https://web.archive.org/web/20071025112341/http://www.naco.org/Template.cfm?Section=Find_a_County&Template=%2Fcffiles%2Fcounties%2Fstate.cfm&state.cfm&statecode=PA. بياځلي سمون: ۲۵ اکتوبر ۲۰۰۷.
  3. "2020 United States Census". بياځلي په ۱ جنوري ۲۰۲۲.{{cite web}}: د سي‌اس۱ تېروتنې: نېټې (link)
  4. سرچينې تړی: https://factfinder.census.gov/faces/tableservices/jsf/pages/productview.xhtml?src=bkmk.
  5. "2010 United States Census". 2010 U.S. Gazetteer Files.
  6. "2010 United States Census". بياځلي په ۱۰ می ۲۰۲۲.{{cite web}}: د سي‌اس۱ تېروتنې: نېټې (link)
  7. "2016–2020 American Community Survey". ۱۷ مارچ ۲۰۲۲. بياځلي په ۵ می ۲۰۲۲.{{cite web}}: د سي‌اس۱ تېروتنې: نېټې (link)
  8. سرچينې تړی: https://sjp.pwn.pl/so/filadelfijczyk;4433773.html.
  9. سرچينې تړی: https://sjp.pwn.pl/szukaj/filadelfijka.html.
  10. سرچينې تړی: https://www.ovpm.org/wp-content/uploads/2024/03/liste-villes-en-regle-pour-page-web12-03-2024.pdf. بياځلي سمون: ۳۱ ډېسمبر ۲۰۲۳. Archive URL: https://web.archive.org/web/20240528143447/https://www.ovpm.org/members/cities/.
  11. ArchINFORM location ID: 1993. ويل شوي په: آرک انفارم. بياځلي سمون: ۶ اگست ۲۰۱۸. اثر ژبه: جرمني ژبه.
  12. ويل شوي په: Global LEI index. بياځلي سمون: ۱۷ سېپتمبر ۲۰۲۴.
  13. ويل شوي په: 2016 U.S. Gazetteer Files. ليکوال: United States Census Bureau. خپروونکی: United States Census Bureau. اثر ژبه: انګليسي ژبه. خپرېدو نېټه: ۲۰۱۶.
  14. خپور شوی په: 2010 U.S. Gazetteer Files. بياځلي سمون: ۹ جولای ۲۰۲۰.
  15. سرچينې تړی: https://apps.prsa.org/Awards/SilverAnvil/Search?sakeyword=6BW-8303B. بياځلي سمون: ۱ می ۲۰۲۰.
  16. سرچينې تړی: https://apps.prsa.org/Awards/SilverAnvil/Search?saYear=1973&sakeyword=City+of+Philadelphia. بياځلي سمون: ۱ می ۲۰۲۰.
  17. . New York. 2007. {{cite book}}: Missing or empty |title= (help)CS1 maint: location missing publisher (link)
  18. . May 14, 2020. {{cite web}}: Missing or empty |title= (help); Missing or empty |url= (help)
  19. . February 22, 2006. {{cite web}}: Missing or empty |title= (help); Missing or empty |url= (help)
  20. . November 25, 2014. {{cite web}}: Missing or empty |title= (help); Missing or empty |url= (help)
  21. ۲۱٫۰ ۲۱٫۱ . November 6, 2015. {{cite web}}: Missing or empty |title= (help); Missing or empty |url= (help)
  22. . August 10, 2011. {{cite web}}: Missing or empty |title= (help); Missing or empty |url= (help)
  23. . July 16, 2009. {{cite web}}: Missing or empty |title= (help); Missing or empty |url= (help)
  24. . September 24, 2020. {{cite web}}: Missing or empty |title= (help); Missing or empty |url= (help)
  25. . December 7, 2019. {{cite journal}}: Cite journal requires |journal= (help); Missing or empty |title= (help)
  26. . October 21, 2022. {{cite news}}: Missing or empty |title= (help)
  27. ۲۷٫۰ ۲۷٫۱ Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named Firsts
  28. "John Morgan (1735–1789)".. 
  29. . New York. {{cite book}}: Missing or empty |title= (help)