هتشپسوت

هتشپسوت (واکمني شاوخوا 1507–1458 مخکي تر زیږد) د توتموس فرعون لویه شاهي میرمن او د مصر د اتلسمي شاهي کورنۍ شپږمه فرعوني واکمنه وه، چې لومړی یې د پاچا په توګه او بیا یې په 1479 مخکي تر زیږد کي د پاچا ملکې په توګه چاري په لاس کي درلودې. یاده مېرمن د مصر دوهمه پېژندل سوې ښځه وه چې په پوره ځواک سره یې ددغه هیواد چاري اداره کولې.

هتشپسوت

اړوند

زېږونځای	Thebes (en) — مصر
ښاروندتوب	لرغونی مصر
زېږون نېټه	۱۵۰۷ "م.ز"
مړينې نېټه	۱۶ جنوري ۱۴۵۸ "م.ز"
مړينې لامل	طبیعی لاملونه
مړينې لامل	bone cancer (en)
ښخولو ځای	Valley of the Kings (en)
دنده	statesperson (en)

ټوليز مالومات

عمومي مالومات	انسان
وروڼه او خويندې	Thutmose II (en)

هتشپسوت د لومړي توتموس او د شاهي کورنۍ د لویې میرمنې احموس لور وه. د نوموړي د میړه او دویم ناسکه ورور ټوټموس له مړیني وروسته د مصر د حکومت مشرتوب دریم ټوټموس فرعون ته (چي په دوه کلنۍ کي یې تخت په لاس راوړی وو) پاته سو. هتشپسوت دا وخت د ټوټموس د مرستیالي په توګه دنده سرته رسول، خو د خپل واک په راتلونکو کلونو کي یې واک دومره پراخه سو چي د فرعون مقام یې په غاړه واخیست او د ټوټموس سره په څنګ کي یې بشپړ شاهي لقب ځان ته غوره کړ. هتشپسوت د نارینه وو او ښځو دواړو ځانګړتیاوي استعمالولې او غوښتل یې دا مفکوره په ولس کي عامه کړي چي دا له شاهي پلوه هم مور او هم پلار غوندي ده. د حتشپسوت واکمني په مصر کي د پراخي سوکالۍ او عمومي سولي دوره وه. هغه د لرغوني مصر یوه له خورا تکړه انجینرانو څخه ګڼل کېدله، چي د لویي کچي ساختماني پروژو څارنه به یې کوله لکه د کارنک د عبادتځای ودانۍ ، سور منار ، سپیوس آرټیمیډوس ودانۍ او تر ټولو مشهوره یې په دیر البحاري سیمه کي د هتشپسوت د مړو معبد وو.

هتشپسوت د تاریخونو پر بنسټ ښایي د دریم تتموس د واکمنۍ په ۲۲ کال کي مړه سوې وي. د نوموړي تر مړيني وروسته د دریم توتموس د واکمنۍ په پای او د هغه د زوی دوهم امن حوتپ د واکمنۍ په ترڅ کي د مصر د تاریخ له اثارو څخه د هتشپسوت مجسمې ویجاړي او یادګارونه یې خراب سول. همدارنګه یې د هغې ډیري لاسته راوړني نورو فرعونانو ته منسوب کړې.

سرچينې

https://www.jstor.org/stable/20694765