نیورولینک
| ډول | د دماغ او کمپیوټر یووالی (BCI) |
|---|---|
| بنسټګر | ایلن موسک (Elon Musk) |
| باوري مراجع | Neuralink، Nature |
نیورولینک یو امریکایي تېکنالوژیکي شرکت دی چې د مغز او کمپیوټر ترمنځ د مستقیمو اړیکو د رامنځته کولو لپاره په خورا کوچنیو او پرمختللو چپسونو کار کوي. د د نیورولینک رسمي ویب پاڼې د معلوماتو له مخې د دغې تېکنالوژۍ اصلي هدف د داسې وسیلو جوړول دي چې په مغز کې د جراحي له لارې ځای پر ځای کېږي او له انسان سره مرسته کوي چې وکولی شي یوازې د فکر په واسطه برېښنايي وسایل لکه کمپیوټر او موبایل کنټرول کړي. دغه سیسټم چې د Brain-Computer Interface یا BCI په نوم یادېږي د خورا نریو تارونو څخه جوړ دی چې د انسان د وېښتانو په پرتله څو چنده کوچني دي او په مستقیم ډول د مغز له عصبي حجرو یا نیورونونو سره نښلي ترڅو برېښنايي سګنالونه ترلاسه او تحلیل کړي.
د نیورولینک فعالیت او د هغې طبي ګټې د عصبي ناروغیو په درملنه کې یو لوی انقلاب بلل کېږي چې په ځانګړي ډول د هغو کسانو لپاره هیله بخښونکې ده چې د ملا د تیر د زیانمن کېدو له امله فلج شوي دي. د Nature Journal په علمي مقالو کې راغلي چې دا تېکنالوژي کولی شي د مغز هغه سګنالونه چې د حرکت مسؤلیت لري بیا راژوندي کړي او په دې توګه د فلج شويو کسانو سره مرسته وکړي چې خپل لاسونه یا پښې په مصنوعي ډول وخوځوي. د دې ترڅنګ نیورولینک هڅه کوي چې د ړندوالي، کڼوالي او نورو عصبي اختلالاتو لکه الزایمر او پارکنسون په درملنه کې هم رول ولوبوي ځکه چې دا وسیله کولی شي په مغز کې د زیانمن شويو عصبي لارو ځای ونیسي او معلومات په سمه توګه انتقال کړي.
د دې تېکنالوژۍ راتلونکی یوازې په طب پورې محدود نه دی بلکې د انسان او مصنوعي ځيرکتیا یا Artificial Intelligence د یو ځای کېدو په لور یو ګام ګڼل کېږي چې ډېرې اخلاقي او ټولنیزې پوښتنې یې هم راپورته کړې دي. د Science Magazine د څېړنو پر بنسټ که څه هم د نیورولینک لومړنۍ انساني ازموینې بریالۍ وې مګر په مغز کې د یوې بهرنۍ وسیلې ځای پر ځای کول د اوږد مهاله روغتیایي اغېزو او د شخصي معلوماتو د امنیت په اړه جدي اندېښنې پیدا کړې دي. د کابل پوهنتون په څېر علمي مرکزونو کې هم د دغو نویو ټیکنالوژیو په اړه بحثونه کېږي ترڅو محصلین د ډیجیټل عصر له راتلونکو ننګونو او فرصتونو خبر شي ځکه چې د مغز او کمپیوټر یووالی کولی شي د انسان د حافظې او زده کړې وړتیا په بې ساري ډول لوړه کړي. دا مقاله د نړیوالو معتبرو سرچینو او تازه ساینسي موندنو پر بنسټ چمتو شوې ترڅو د عصبي انجینرۍ په ډګر کې لوستونکو ته نوي معلومات وړاندې کړي.