منځپانگې ته ورتلل

میم کوین

د ويکيپېډيا، وړیا پوهنغونډ له خوا

یک میم کوین (Meme Coin)، که بعضی اوقات به صورت Memecoin نیز نوشته می‌ شود، یک ارز دیجیتال است که از یک میم انترنتی نشأت گرفته یا دارای ویژگی طنزآمیز است.[۱]

میم کوین (چېmemecoin  هم لیکل کیږي) یو کریپټو اسعار ده، چې یا د انټرنیټی میم (meme) څخه سرچینه اخیستې، یا یوه طنزیه ځانګړنه لري.[۲]

"میم کوین" اصطلاح کله ناکله د "Shitcoin" سره په متبادله توګه کارول کیږي، چې معمولاً د کریپټو اسعارو ته اشاره کوي چې لږ یا هیڅ ارزښت، اعتبار، یا کاروونه نه لري. دا اصطلاح د کریپټو بازار د ټولې محتوا پر ضد انتقادي مفهوم کېدای شي، چې د خاصو میمونو (لکه Dogecoin)، د شهرت شخصیتونو (لکه Coinye)، یا د پمپ-او-ډمپ سکیمونو ( لکه BitConnect) پر اساس جوړې شوي دي. خو دا اصطلاح د کریپټو اسعارو د لاسرسي اسانه کولو لپاره هم کارول کیږي.[۳]

د دودیزو کریپټو اسعارو برخلاف، چې ځانګړي کارونې یا تخنیکي بنسټونه لري، میم کوینونه معمولاً داخلي ارزښت نه لري، او د ټولنې د شوق ‌راپارونې او سوشیال میډیا پر حرکت باندې تکیه کوي. د قیمت ناڅاپي لوړوالی د وایرل کېدو شهرت یا د FOMO له امله د نویو پانګوالو د راتګ له کبله رامنځته کیږي. خو دا وده معمولاً پایداره نه وي، ځکه چې قیمت د نویو خریدارانو دوامداره جریان ته اړتیا لري. کله چې علاقه کمیږي یا پانګونه ورو کیږي، میم کوینونه معمولاً سخت سقوط تجربه کوي، ځکه چې د مارکیټ ‌کپ ملاتړ لپاره هېڅ اساسي ارزښت نشته، لکه څنګه چېPonzi  سکیمونه د نوي پانګې راتګ ته اړتیا لري.[۴][۵][۶]

میم کوین اصطلاح معمولاً د تحقیر په ډول کارول کیږي، ترڅو د دې کریپټو اسعارو ارزښت یا فعالیت د مشهورو ډیجیټل شتمنیو سره پرتله کړي. منتقدین دا اسعار بې ‌ارزښته بولي، ځکه چې د مشهورو کریپټو پروژو په پرتله پایدار تخنیکي بنسټ نه لري. خو پلویان یې استدلال کوي چې ځینې میم کوینونه د ټولنیز ارزښت او لوړ مارکیټ ‌کپ ترلاسه کولو توان لري.[۷]

تاریخچه

[سمول]

د ۲۰۱۳ کال په پای کې،Dogecoin  خپور شو، چې د "Doge" میم پر بنسټ د سافټویر انجنیرانو له خوا د طنز په توګه جوړ شوی و. دې کار د نورو میم کوینونو د ایجاد لپاره لاره پرانیستله. د ۲۰۲۱ کال تر اکټوبر پورې، ۱۲۴ میم کوینونه په دوران کې وو، چې په دې کې د پام وړ بیلګې یې عبارت دي لهDogecoin  او  Shiba Inuڅخه.[۸]

در اوایل سال ۲۰۲۱، کمیسیون بورس و اوراق بهادار تایلند میم‌ کوین‌ها را به عنوان بخشی از سرکوب اجناس دیجیتالی با "هدف یا محتوای نامشخص" ممنوع کرد. در اواخر سال ۲۰۲۱، تبلیغات مربوط به میم‌ کوین فلاکی اینو در لندن باعث تحقیقات پیرامون تبلیغ این میم‌ کوین شد، زیرا از نظر اداره استانداردهای تبلیغاتی بریتانیا (ASA) یک محصول مالی غیرقانونی محسوب می‌ شد.[۹][۱۰]

د ۲۰۲۱ کال په پیل کې، د تایلنډ د امنیت او تبادلې کمیسیون (SEC) د "واضح هدف یا محتوا نه لرونکو" ډیجیټل شتمنیو پر ضد د سخت اقداماتو د یوې برخې په توګه میم کوینونه منع کړل. د ۲۰۲۱ کال په پای کې، د Floki Inu میم کوین اعلانونه په لندن کې د تحقیقاتو لامل شول. د برتانیا د اعلانونو د معیارونو ادارې (ASA) دا میم کوین د نه تنظیم شوي مالي محصول په توګه وټاکه.[۱۱][۱۲][۱۳][۱۴][۱۵]

میم کوینونو په ۲۰۲۱ او ۲۰۲۲ کلونو کې هغه مهال د پام وړ شهرت ترلاسه کړ، کله چېElon Musk  د Dogecoin ملاتړ وکړ، چې یو له لومړیو میم کوینونو ګڼل کیږي. ایلان ماسک د Dogecoin په اړه څو ټویټونه وکړل، چې پکې یې یادونه وکړه چې د Tesla برند سوداګریز توکي د Dogecoin په واسطه اخیستل کېدای شي. مخکښ پانګوالو ماسک باندې دعوه ورکړه، او ادعا یې وکړه چې هغه Dogecoin د غیر راجستر شوي امنیت په توګه کارولی، ترڅو هغه د یوه اهرمي پلان په توګه پرمخ بوځي.[۱۶][۱۷][۱۸][۱۹][۲۰][۲۱]

میم کوینونه د ۲۰۲۴ کال د امریکا د ولسمشرۍ ټاکنو کې د ډونالډ ټرمپ له بریا وروسته بیا شهرت ترلاسه کړ. یوه بېلګه یې Fartcoin دی، چې ارزښت یې لنډمهاله له $۲ میلیاردو څخه پورته شو. ټرمپ په خپله د $Trump میم کوین د خپلې دویمې لوړې له مراسمو درې ورځې مخکې خپور کړ.

د ۲۰۲۵ کال په پیل کې د میم کوینونو تبادله د پام وړ شهرت ترلاسه کړ، خو هکرانو د تایید شویو حکومتي X حسابونو هک کولو ته مخه کړه. د کیوبا حکومت، د مالیزیا پخواني صدراعظم Mahathir Mohamad او د بیهار د اوبو د سرچینو د ادارې حسابونه هک شول، ترڅو د "CUBA" او "MALAYSIA" جعلي میم کوینونه تبلیغ کړي. د CUBA حجم له $۱۵۸.۷ میلیونه څخه $۴.۳ میلیونه ته راښکته شو او د MALAYSIA rug pull د $۱.۷ میلیونه پانګه له منځه یووړه. د کاتولیک خبري آژانس او د آلمان ولسمشر Frank-Walter Steinmeier حسابونه هم هک شول، ترڅو د مختلفو شخصیتونو په نوم جعلي توکنونه تبلیغ کړي.[۲۲][۲۳][۲۴][۲۵][۲۶]

د مرکزي افریقا جمهوریت ولسمشر Faustin-Archange Touadéra د ۲۰۲۵ کال په فبروري کې د ملي میم کوین $CAR  اعلان وکړ. د $CAR پروژې له پرانیستلو وروسته د هغه د X اکاونټ تعلیق شوه، ځکه چې د اعلان ویډیو مخکې د deepfake په توګه نښه شوې وه. سره له دې چې Touadéra د خپل تایید شوي X حساب له لارې دوامداره تبلیغ وکړ، د $CAR ارزښت د فبروري په ۱۱مه، یوازې یوه ورځ وروسته له تبادلې، ۹۵٪ راښکته شو. [۲۷]

د ۲۰۲۵ کال د اپریل په ۱۵مه، د برتانیا د حکومت وزیر Lucy Powell تایید شوی X اکاونټ هک شو، ترڅو جعلي "House of Commons"  کریپټو اسعاري ($HCC) تبلیغ کړي. هکرانو د House of Commons لوگو لرونکي حذف شوي پوسټونه کارولي، ترڅو دا کوین "د ټولنې پرمخ وړل شوی ډیجیټل اسعارو" په توګه معرفي کړي.[۲۸]

غبرګونونه

[سمول]

میم کوینونه د ۲۰۲۲ کال د NFT بازار د ګومان کولو له جنون او سقوط سره پرتله شوي. امریکایي پانګوال David Einhorn  وویل: "موږ د ‘Fartcoin’ د بازار دورې ته رسیدلي یو ... پرته له سوداګرۍ او اټکل، دا هیڅ واضح هدف نه لري او هیڅ اړتیا نه پوره کوي چې بل ځای نه وي حل شوې". د ۲۰۲۵ کال د جنورۍ په میاشت کې، د دریو امریکایي شتمنیو مدیرانو له ټرمپ او ایلان ماسک سره تړلي میم کوینونو ته د پانګونې لپاره د ETFs پیلولو ته چمتو شول، چې Financial Times  دا "د قمار په څیر اټکل" بللی. په فبروري کې، له ۷۰۰ څخه زیات جعلي او سپم کوینونه د ټرمپ ډیجیټل والټ ته واستول شول، دا هغه خلک و چې غوښتل یې ټرمپ ته دا تاثر ورکړي چې هغه یې ملاتړ کوي.[۲۹][۳۰][۳۱]

نوموتي میم کوینونه

[سمول]

په دغه لیکلړ کې هغه میم کوینونه شامل دي چې د پام وړ رسنیز پوښښ یې تر لاسه کړی:[۳۲][۳۳]

  • Dogecoin - په ۲۰۱۴ کال کې د طنز په توګه رامنځته شو، خو ایلان ماسک په ۲۰۲۱ کال کې ترې ملاتړ پیل کړ، چې پایله یې د بازار ارزښت $۶۲ ملیارد ته لوړیدل و، دا یې د ۱۰ لویو کریپټو اسعارو څخه یو جوړ کړ. ماسک د Dogecoin په اړه څو مشهور ټویټونه وکړل، لکه:  "Dogecoin د خلکو کریپټو دی"او "یوازې Doge".  د ۲۰۲۴ کال په نومبر کې، ډونالډ ټرمپ اعلان وکړ چې ایلان ماسک او Vivek Ramaswamy به د حکومت د موثریت نوی ریاست (DOGE) رهبري کړي.[۳۴][۳۵][۳۶][۳۷]
  • PNUT - د Peanut  په نوم یوه یتیمه غوزنکه، چې د نیویارک چارواکو له خوا له منځه یووړل شوه، د دې پیښې له امله دPNUT  میم کوین جوړ شو، چې د $۱.۲ میلیاررد دوران ارزښت ته ورسید.
  • PEPE-  د Pepe the Frog  کامیډي کرکټر ته اشاره لري، چې د Matt Furie له خوا رامنځته شوی و. د PEPE  مارکیټ ‌کپ $۸.۲ میلیاررد ډالرو ته رسیدلی.
  • BONK - د FTX تبادلې د سقوط وروسته جوړ شو، چې د Solana بلاک‌چین د اعتماد بیا رغولو هدف لري. مارکیټ‌ کپ یې $۳ میلیارد ډالرو ته رسیدلی.
  • $HAWK – چې د Haliey Welch  له خوا خپور شوی دا کوین د ۲۰۲۴ کال دسمبر کې خپور کړ، د هغه د "hawk tuah"  وایرل شوي میم پر بنسټ. قیمت یې له $۴۹۰ میلیونه څخه $۲۵ میلیونه ته راښکته شو، ځکه چې هغه د "pump-and-dump" سکیم، "rug pull"  او داخلي تجارت باندې تورن شو.[۳۸]
  • Fartcoin - یو میم کوین دی چې مارکیټ ‌کپ یې $۲.۵ میلیارد ته رسیدلی.
  • Trump- دا کوین د ډونالډ ټرمپ دویمې ولسمشرۍ لوړې له مراسمو درې ورځې مخکې اعلان شو. د بازار ارزښت یې یوه ورځ وروسته $۲۷ میلیارد ته ورسید، چې د ټرمپ شرکتونو $۲۰ میلیارد ملکیت یې درلود. د ۲۰۲۵ کال په فبروري میاشت کې، د کوین قیمت سقوط وکړ، چې پانګوالو مجموعاً $۲ میلیارد زیان وکړ.[۳۹]
  • $Melania – میلانیا ټرمپ دا کوین د ۲۰۲۵ کال د جنورۍ په ۱۹ خپور کړ. د دې کوین ارزښت د فبروري تر ۶ پورې ۹۰٪ کم شوی و.[۴۰][۴۱]
  • $CAR - د مرکزي افریقا جمهوریت ولسمشر Faustin-Archange Touadera دا کوین د ۲۰۲۵ کال د فبروري په ۱۰ د هیواد رسمي میم کوین په توګه اعلان کړ، د "ملي پراختیا تجربوي پروژه" په توګه.[۴۲]
  • $LIBRA - د ارجنټاین ولسمشر Javier Milei دا کوین د ۲۰۲۵ کال د فبروري په ۱۴مه "ارجنټایني اقتصاد ته د ودې هڅونه، د کوچنیو شرکتونو تمویل" په هدف سره اعلان کړ. د Milei له ملاتړ وروسته، قیمت یې ناڅاپه لوړ شو، خو بېرته یې سخت سقوط وکړ. دغه اعلان سیاسي لانجې راپورته کړې، چې د قانوني سرغړونو تحقیقات یې پیل کړل.[۴۳][۴۴]

سرچينې

[سمول]
  1. "meme coin - Slang Dictionary". Dictionary.com. 21 October 2021. خوندي شوی له اصلي څخه په 2022-07-27. ترلاسه‌کېدو نېټه 2021-11-09.
  2. Pitel, Laura; Szalay, Eva (January 23, 2022). "Turks flock to cryptocurrencies in search of stability". Financial Times.
  3. "What are meme coins, floki currencies and Dogecoin-killers?". The Times of India. 22 October 2021. خوندي شوی له اصلي څخه په 14 February 2022. ترلاسه‌کېدو نېټه 9 November 2021.
  4. Osipovich, Alexander; Dawsey, Josh; Ramkumar, Amrith (23 April 2025). "Trump's Biggest Meme-Coin Investors Get Invited to Dinner With the President". Wall Street Journal. ترلاسه‌کېدو نېټه 3 June 2025.
  5. "Buyer beware: How to spot (and avoid) rug pulls and pump-and-dump schemes". www.britannica.com (in انګليسي). ترلاسه‌کېدو نېټه 2025-05-13.
  6. Sanasie, Jennifer (23 April 2025). "Dave Portnoy: Memecoins are 'Legalized Ponzi Schemes'". Yahoo!Finance.
  7. "What are meme coins, floki currencies and Dogecoin-killers?". The Times of India. 22 October 2021. خوندي شوی له اصلي څخه په 14 February 2022. ترلاسه‌کېدو نېټه 9 November 2021.
  8. "What are meme coins, floki currencies and Dogecoin-killers?". The Times of India. 22 October 2021. خوندي شوی له اصلي څخه په 14 February 2022. ترلاسه‌کېدو نېټه 9 November 2021.
  9. Sweney, Mark (2021-11-17). "Watchdog investigates tube adverts for Floki Inu cryptocurrency". The Guardian (in انګليسي). خوندي شوی له اصلي څخه په 2022-01-10. ترلاسه‌کېدو نېټه 2022-01-10.
  10. Shah, Saqib (June 14, 2021). "Thailand bans meme coins and NFTs as part of crypto crackdown". Engadget (in American English). خوندي شوی له اصلي څخه په 2022-03-24. ترلاسه‌کېدو نېټه 2021-07-11.
  11. Mihindukulasuriya, Regina (2021-06-12). "If Elon Musk wrote this, the headline would be a meme & Dogecoin fortunes would've changed". ThePrint (in American English). خوندي شوی له اصلي څخه په 2022-02-07. ترلاسه‌کېدو نېټه 2022-02-07.
  12. Thorbecke, Catherine (14 January 2022). "Dogecoin rallies after Elon Musk tweet". ABC News (in انګليسي). ترلاسه‌کېدو نېټه 15 February 2025.
  13. Bariso, Justin (2022-01-27). "Elon Musk Offered to Eat a Happy Meal on TV. McDonald's Response Was Perfect". Inc.com (in انګليسي). خوندي شوی له اصلي څخه په 2022-02-07. ترلاسه‌کېدو نېټه 2022-02-07.
  14. Bushard, Brian (16 June 2022). "Elon Musk, SpaceX And Tesla Sued For $258 Billion In Alleged Dogecoin 'Pyramid Scheme'". Forbes (in انګليسي). ترلاسه‌کېدو نېټه 15 February 2025.
  15. "Elon Musk is accused of insider trading by investors in Dogecoin lawsuit | CNN Business". CNN (in انګليسي). Reuters. 2 June 2023. ترلاسه‌کېدو نېټه 15 February 2025.
  16. Quinn, Sental (2024-12-17). "Fartcoin rides memecoin surge following Trump's win". Salon.com. ترلاسه‌کېدو نېټه 2024-12-18.
  17. McGrath, Catherine (2024-12-19). "Ew: Fartcoin hits $1 billion market cap as memecoin market explodes". Fortune. ترلاسه‌کېدو نېټه 2024-12-21.
  18. Morris, Chris (2024-12-16). "What is Fartcoin? And why is it soaring right now?". Fast Company. ترلاسه‌کېدو نېټه 2024-12-18.
  19. Wile, Rob (2024-12-15). "Memecoins like Fartcoin are riding Trump's victory to huge valuations. Experts say it may have only begun". NBC News. ترلاسه‌کېدو نېټه 2024-12-18.
  20. Goodman, Jasper (18 January 2025). "Trump launches crypto meme coin, ballooning net worth ahead of inauguration". Politico. ترلاسه‌کېدو نېټه 18 January 2025.
  21. Faguy, Ana (18 January 2025). "Trump launches cryptocurrency with price rocketing". BBC News. ترلاسه‌کېدو نېټه 18 January 2025.
  22. "German President's X Account Hacked, Changed To Bihar Government's Profile". NDTV (in انګليسي). ترلاسه‌کېدو نېټه 2025-05-15.
  23. Reporters, F. M. T. (2025-02-05). "Dr M's X account hacked, promoting crypto coin". Free Malaysia Today | FMT (in انګليسي). ترلاسه‌کېدو نېټه 2025-05-15.
  24. "Crypto News: Former Malaysian PM's X Account Hacked in $3.4 Million Meme Coin Scam | CoinMarketCap". CoinMarketCap Academy (in انګليسي). خوندي شوی له the original on 2025-05-15. ترلاسه‌کېدو نېټه 2025-05-15.
  25. Grosso, John. "Reporter's Inbox: Catholic News Agency X account hacked, used to push crypto scam". National Catholic Reporter (in انګليسي). ترلاسه‌کېدو نېټه 2025-05-15.
  26. "Crypto Scams on Social Media | Merkle Science". www.merklescience.com. ترلاسه‌کېدو نېټه 2025-05-15.
  27. Asgari, Nikou; Adeoye, Aanu (February 11, 2025). "Central African Republic's Trump-style memecoin crashes after launch".
  28. "Minister Lucy Powell's X account hacked to promote crypto scam". www.bbc.com (in بريتانوی انګلیسي). 2025-04-15. ترلاسه‌کېدو نېټه 2025-05-15.
  29. Li, Yun; Pound, Jesse (January 21, 2025). "David Einhorn says we have reached the 'Fartcoin' stage of the market cycle". CNBC.
  30. Johnson, Steve (2025-01-28). "Memecoin ETF filings spark concerns over 'casino-type' speculation". Financial Times. ترلاسه‌کېدو نېټه 2025-02-13.
  31. Asgari, Nikou; Hawkins, Oliver; Hemingway, Eade (2025-02-07). "Donald Trump's memecoin copycats spark fears for investors". Financial Times. ترلاسه‌کېدو نېټه 2025-02-13.
  32. Asgari, Nikou (2024-12-04). "Billion dollar squirrel: Trump effect fuels crypto's 'memecoin' boom". Financial Times. ترلاسه‌کېدو نېټه 2025-02-13.
  33. "What's the value of Trump's new memecoin?". Financial Times. 2025-01-20. ترلاسه‌کېدو نېټه 2025-02-13.
  34. "Dogecoin Project". The New York Times (in American English). ISSN 0362-4331. ترلاسه‌کېدو نېټه 2025-02-13.
  35. Isidore, Chris (February 4, 2021). "Elon Musk tweeted. Dogecoin surged more than 50% | CNN Business". CNN.
  36. Macheel, Tanaya (2024-11-13). "Dogecoin spikes after Trump announces a Department of Government Efficiency — DOGE". CNBC (in انګليسي). ترلاسه‌کېدو نېټه 2025-01-28.
  37. de Best, Raynor. "Market capitalization of Dogecoin". Statista. ترلاسه‌کېدو نېټه 13 February 2025.{{cite web}}: CS1 maint: url-status (link)
  38. "Hawk Tuah girl: Online star faces crypto coin criticism". www.bbc.com (in بريتانوی انګلیسي). 2024-12-06. ترلاسه‌کېدو نېټه 2025-01-28.
  39. Lipton, Eric; Yaffe-Bellany, David (2025-02-09). "Early Crypto Traders Had Speedy Profit on Trump Coin as Others Suffered Losses". The New York Times (in American English). ISSN 0362-4331. ترلاسه‌کېدو نېټه 2025-02-10.
  40. Taylor, Chloe (2025-01-20). "Melania Trump launches cryptocurrency ahead of Donald Trump's inauguration". CNBC (in انګليسي). ترلاسه‌کېدو نېټه 2025-01-28.
  41. Mulima, Monique; Shukla, Sidhartha (February 6, 2025). "Melania Memecoin is Down 90 Percent From Peak as Novelty Value Wanes". Bloomberg. ترلاسه‌کېدو نېټه February 9, 2025.
  42. "Cryptocurrency: Central African Republic leader launches meme-coin 'experiment'". www.bbc.com (in بريتانوی انګلیسي). 2025-02-11. ترلاسه‌کېدو نېټه 2025-02-15.
  43. Alcoba, Natalie; Cholakian Herrera, Lucía; Zhuang, Yan (15 February 2025). "Argentine Leader Draws Fire After Cratering of Crypto Coin He Promoted". The New York Times. ترلاسه‌کېدو نېټه 17 February 2025.
  44. Tarricone, Manuel; Corti, Delfina (16 February 2025). "Javier Milei promocionó la criptomoneda $LIBRA que luego perdió su valor rápidamente: 5 claves para entender el tema" (in هسپانوي). Chequeado. ترلاسه‌کېدو نېټه 17 February 2025.