لګښت
لګښت انګليسي ژبه: Cost د اقتصاد، بازار، تولید، پیسې، سوداګري او د ورځني ژوند هغه بنسټیز مفهوم دی چې د یو کار، خدمت، محصول، فعالیت یا سرچینې د ترلاسه کولو لپاره د مصرفېدونکو موادو، وخت، انرژۍ او مالي ارزښت اندازه څرګندوي. لګښت یوازې د پیسو مصرف نه دی، بلکې د فرصت، وخت، هڅې او سرچینو د ضایع کېدو یا کارېدلو عمومي مانا هم لري. د لګښت مفهوم د انسان د اقتصادي پرېکړو، د دولت د بودیجې، د شرکتونو د تولید، او د خلکو د ورځني ژوند په ټولو برخو کې مهم رول لري.
په اقتصاد کې لګښت د تولید د بهیر یوه مهمه برخه ده. کله چې یو شرکت یو محصول جوړوي، نو د خامو موادو، کارګرانو، ماشینونو، انرژۍ، ترانسپورت، مالیاتو او نورو سرچینو مصرف د تولید لګښت جوړوي. د تولید لګښت د محصول په بیه مستقیم اغېز کوي، ځکه د بیې ټاکل د لګښت او ګټې تر منځ د توازن په اساس ترسره کېږي. که لګښت لوړ شي، د محصول بیه هم لوړېږي، او که لګښت کم شي، بیه هم راټیټېږي.
لګښت په څو ډولونو وېشل کېږي. د ثابت لګښت هغه دی چې د تولید د کچې له بدلون سره نه بدلېږي، لکه د ودانۍ کرايه، د ماشینونو ساتنه او د مدیریت معاشونه. متغیر لګښت هغه دی چې د تولید د زیاتوالي یا کمېدو سره بدلېږي، لکه د خامو موادو مصرف، د کارګرو مزد، او د انرژۍ لګښت. د دې دواړو لګښتونو مجموعه د ټول لګښت په نوم یادیږي، چې د شرکت د مالي حالت د ارزونې لپاره مهم دی.
په اقتصاد کې د فرصت لګښت یو ژور مفهوم دی. فرصت لګښت هغه ارزښت دی چې یو څوک د یوې پرېکړې په کولو سره د بلې غوره لارې له لاسه ورکوي. د بېلګې په توګه، که یو زدهکوونکی کار پرېږدي او پوهنتون ته ځي، نو د هغه فرصت لګښت هغه عاید دی چې د کار کولو په صورت کې یې ترلاسه کولای شو. دا مفهوم د اقتصادي پرېکړو د تحلیل لپاره حیاتي دی.
په حکومتونو کې لګښت د بودیجې د جوړولو، د پروژو د ارزونې، د عامه خدمتونو د برابرولو او د مالیاتو د ټاکلو لپاره مهم دی. د سړکونو جوړول، روغتیايي خدمتونه، تعلیم، امنیت او نور دولتي فعالیتونه د لګښت له لارې اندازه کېږي. د لګښت د زیاتوالي یا کمښت اغېزې د ټولنې په اقتصادي حالت، د خلکو په ژوند او د دولت په مالي ثبات مستقیم اثر کوي.
په ورځني ژوند کې لګښت د انسان د ټولو پرېکړو یوه برخه ده. د کور لګښتونه لکه د خوړو بیه، د کور کرايه، د ترانسپورت مصرف، د درملو بیه، د انرژۍ لګښت او د زدهکړې مصارف د هرې کورنۍ د اقتصادي حالت د ټاکلو لپاره مهم دي. د لګښت د مدیریت وړتیا د مالي ثبات، سپما، پانګې اچونې او د ژوند د کیفیت د ښه کېدو لپاره اړینه ده.
په سوداګرۍ کې لګښت د سیالۍ، ګټې، تولید، بازار موندنې او د بیې د ټاکلو لپاره مهم دی. هغه شرکتونه چې د لګښت د کمولو وړتیا لري، په بازار کې سیالي کوي، د خپلو محصولاتو بیه ټیټوي او د ګټې کچه لوړه ساتي. د لګښت د کنټرول لپاره د ټکنالوژۍ کارول، د تولید ښه مدیریت، د سرچینو سپما او د کار د بهیر اصلاح مهمې لارې دي.
په پای کې، لګښت د اقتصاد، سوداګرۍ، حکومت، کورنۍ او د انسان د ورځني ژوند هغه ژور، پراخ او څو اړخیز مفهوم دی چې د پرېکړو، بیې، تولید، مصرف، سپما او د سرچینو د مدیریت لپاره حیاتي ارزښت لري. د لګښت د درک وړتیا د مالي ثبات، اقتصادي پرمختګ او د ژوند د کیفیت د لوړوالي لپاره مهمه ده.
اړوند موضوعات
[سمول]سرچینې
[سمول]- https://www.britannica.com/topic/cost
- https://www.investopedia.com/terms/c/cost.asp[مړه لينکونه]
- https://ps.wikipedia.org/wiki/پښتو_ويکيپېډيا