منځپانگې ته ورتلل

لایپزیګ

د ويکيپېډيا، وړیا پوهنغونډ له خوا

دا ښار تر ۲۰۲۳ پورې ۶۲۸,۷۱۸ اوسیدونکي لري دا په المان کي اتم لوی ښار دی او د مرکزي آلمان میټروپولیټان سیمې برخه ده. د ښار نوم معمولا د سلاویک اصطلاح په توګه تشریح کیږي چې معنی یې د لینډین ونو ځای دی، په سیمه کې د ډیری نورو سلاویک ځای نومونو سره سم.

لیپزګ ۱۵۰ kم (۴۹۲٬۱۳۰ فوټه) په شاوخوا کې موقعیت لري د برلین سویل لویدیز، د شمالي آلمان د میدان ( لیپزیګ خلیج ) په سویل کې، د سپینې ایلسټر او د هغې د معاونونو پلیسي او پارته په سنګم کې چې د لیپزګ د ریورساید ځنګل په څیر موقعیت لري، د اروپا ترټولو لوی د ښار دننه ریپرین ځنګل وده کړې. لیپزګ د نیوسینلینډ ( د نوي جهيل ولسوالۍ ) په مرکز کي دی، چې د پخوانیو لیګنیټ خلاص کندې ماینونو څخه رامینځته شوي ډیری مصنوعي جهيلونه لري.

لیپزګ لږترلږه د مقدس روم امپراتورۍ له وخت راهیسې د سوداګرۍ ښار و. ښار د ویا ریګیا او ویا امپیری په څلورلارې کې پروت دی، د مینځنۍ پیړۍ دوه مهمې سوداګریزې لارې. د لیپزګ سوداګریز نندارتون د ۱۱۹۰ کال پورې اړه لري. د ۱۷۶۴ او ۱۹۴۵ ترمنځ، ښار د خپرولو مرکز و. د دویمې نړیوالې جګړې وروسته او د آلمان د دیموکراتیک جمهوریت ( ختیځ آلمان ) په دوره کې لیپزګ د ختیځ آلمان یو لوی ښاري مرکز پاتې شو، مګر کلتوري او اقتصادي اهمیت یې کم شو. [۱]

په ۱۹۸۹ کې په لیپزیګ کې پیښو په منځني او ختیځې اروپا کې د کمونیزم د زوال په رامینځته کولو کې د پام وړ رول لوبولی، په ځانګړي توګه د سینټ نیکولاس کلیسا څخه د لاریونونو له لارې. د آلمان د بیا یوځای کیدو سمدستي اغیزو کې د محلي اقتصاد سقوط (چې په خورا ککړتیا د درنو صنعتونو پورې تړلی و)، سخته بیکارۍ، او ښاري ناورین شامل وو. د ۲۰۰۰ لسیزې په لومړیو کې دا رجحان بدل شو، او له هغه وخت راهیسې لیپزیګ یو څه د پام وړ بدلونونو سره مخ شوی، په شمول د ښاري او اقتصادي بیا رغونه، او د ترانسپورت زیربنا عصري کول. [۲]

لیپزګ په اروپا کې یو له پخوانیو پوهنتونونو څخه دی ( لیپزګ پوهنتون ). دا د آلمان د ملي کتابتون اصلي څوکۍ ده (دوهم فرانکفورت دی)، د آلمان د موسیقۍ آرشیف څوکۍ، او همدارنګه د آلمان د فدرالي اداري محکمې څوکۍ. لیپزګ ژوبڼ په اروپا کې یو له خورا عصري ژوبڼونو څخه دی او د ۲۰۱۸ په توګه په آلمان کې لومړی او په اروپا کې دوهم ځای لري.

د لیپزګ د نولسمې پیړۍ په وروستیو کې د ګرندرزیت معمارۍ شاوخوا ۱۲,۵۰۰ ودانۍ لري. د ښار د مرکزي ریل پټلۍ ټرمینس لیپزګ هوپتبانهوف په ۸۳,۴۶۰ مربع متره (۸۹۸,۴۰۰ مربع فوټ) کې دی، د اروپا ترټولو لوی ریل سټیشن دی چې د پوړ ساحه اندازه کیږي. د لیپزګ ښار تونل په ۲۰۱۳ کې د فعالیت له پیل راهیسې، دا د S-Bahn Mitteldeutschland ( S-Bahn مرکزي آلمان ) د ټولیزه لېږد رالېږد سیسټم مرکز جوړ کړی، د آلمان ترټولو لوی S-Bahn شبکه، د سیسټم اوږدوالی ۸۰۲ کیلومتره (۴۹۸ میل) سره.

لیپزګ د اوږدې مودې راهیسې د کلاسیک او عصري تیاره څپې په شمول د میوزیک لوی مرکز و. تومانرچور (په انگرېزي: St. Thomas Choir of Leipzig)، د هلکانو سندرغاړی، په ۱۲۱۲ کې جوړ شوی. د لیپزګ ګیواندهوس آرکسټرا چې په ۱۷۴۳ کې جوړ شوی، په نړۍ کې یو له پخوانیو سمفوني آرکسټرا څخه دی. په لیپزګ کې یو شمیر مشهور موسیقار ژوند کوي او کار کوي، پشمول د جوهان سیباستیان باخ (۱۷۲۳ څخه تر ۱۷۵۰) او فیلیکس مینډیلسون (۱۸۳۵ څخه تر ۱۸۴۷). د موسیقۍ او تیاتر پوهنتون "فیلکس مینډیلسون بارتولډي" په ۱۸۴۳ کې جوړ شو. Oper Leipzig ، په آلمان کې یو له خورا مشهور اوپیرا کورونو څخه دی، په ۱۶۹۳ کې تاسیس شوی. په ګوهلیس کې د پاتې کیدو پرمهال، چې اوس د ښار برخه ده، فریدریش شیلر خپل شعر " اوډ ته جوی " ولیکه.

  1. Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named idehist.uu.se
  2. . May 2016. {{cite web}}: Missing or empty |title= (help); Missing or empty |url= (help)