دیمیتري دونسکوی
| ||||
|---|---|---|---|---|
 | ||||
| د شخص معلومات | ||||
| پيدايښت | ۱۲ اکتوبر ۱۳۵۰[۱][۲] مسکو [۳] |
|||
| مړینه | 19 می 1389 (39 کاله)[۱][۲] مسکو [۳] |
|||
| تابعیت | P27 | |||
| آخري معلومات | ||||
سمول  |
||||
سینټ دیمیتري ایوانویچ ډنسکی (د روسیه: Дмитрий Донской) (د اکتوبر ۱۲، ۱۳۵۰ مسکو کې- د می ۹، ۱۳۸۹ مسکو) د مسکو لوی شهزاده په توګه له ۱۳۵۹ څخه تر خپل ژوند پورې د ولادیمیر لوی دوک په توګه واکمني وکړه. هغه د مسکو لومړی شهزاده و چې په روښانه توګه د روسيې د تاتار مشرانو ته د جګړې غوښتنه وکړه. د هغه د ډنسکي نوم (چې د ډنډ معنی لري) د کولېکو په جګړه کې د تاتارو په وړاندې د هغه د ستر بریا په اړه اشاره کوي (1380).
د سلطنت پیل
[سمول]دیمیتري په نهه کلنۍ کې د مسکو د سلطنت تخت ته پورته شو. د ماشومتوب په جریان کې، حکومت په مؤثره توګه د روسیې د زار الیکسیس لخوا اداره کیده. په ۱۳۶۰ کال کې، د روسیې د شهزادګانو تر منځ تر ټولو لوړ رتبه، د ولادیمیر لوی ډیوک، د یو منګولیایی خان لخوا د نزني نوګوروډ دیمیتري کونستانتینوویچ ته لیږدول شوی و. په ۱۳۶۳ کال کې، کله چې هغه شهزاده له دندې ګوښه شو، ایوانویچ بالاخره په ولادیمیر کې تاج په سر شو. درې کاله وروسته، هغه د دیمیتري کونستانتینوویچ سره سوله وکړه او د هغه لور یودوکسیا سره یې واده وکړ. په ۱۳۷۶ کال کې، د دوی ګډ پوځ ولګا بلغاریا ویجاړه کړه. د هغه د واکمنۍ ترټولو مهمه پیښه د کرملین د لومړۍ ډبرې ایښودل وو، چې په ۱۳۶۷ کال کې بشپړه شوه. نوې کلا ښار ته اجازه ورکړه چې په ۱۳۶۸ او ۱۳۷۰ کې د لاتویا الګیرداس لخوا د دوو محاصرو سره مقاومت وکړ دیمیتري پریکړه وکړه چې د ټور خپله جګړه په خپله خوښه ترسره کړي. نورو شمالي روسي شهزادګانو د هغه برتري ومنله او خپل سرتیري یې په هغه جګړه کې د ګډون لپاره واستول چې د منګولیانو په وړاندې پیل کیده..
د مغلو سره مبارزه
[سمول]د دیمیتري د ۳۰ کلن حکومت د مغلو او د ماسکو پر نیشن شهزاده د سرو زرو اردو واکمني پای ته ورسوله. مغلو د کورنۍ جګړو او قومي سیالۍ له امله کمزورې شوي وو. دمتري د خپل ځان په ګټه د دې موقع څخه استفاده وکړه او د مغلو د مشر سره یې په ښکاره توګه د مبارزې لپاره پیل وکړه.
که څه هم هغه د ټولې روسیې څخه د مالیاتو راټولولو لپاره د خانات امتیاز ساتلی و، هغه د منګولانو د ماتولو لپاره د لومړي روسي پوځ د رهبري کولو لپاره مشهور دی. په ۱۳۷۸ کال کې، د منګول افسر او د تخت ادعا کوونکی، مامای، د هغه د ځواک د پراخولو د هڅو لپاره د سزا ورکولو لپاره یو پوځ واستاوه، کوم چې د دیمیتري لخوا شاته وغورځول شو. دوه کاله وروسته، مامای پخپله د مسکو په وړاندې د یوې لویې قوې مشري وکړه، کوم چې دیمیتري د کولیکوو په جګړه کې مات کړ.
ماتې خوړلی مامايي ډېر ژر د هغه د سیاسي سیال توختامیش لخوا له واکه وغورځول شو، چې یو ځل بیا یې د روسیې په ځمکو کې د سرو زرو لښکر د برتری ادعا وکړه، او هغه مسکو ته لابي وکړه چې د مامايي په وړاندې د دیمیتري ملاتړ ترلاسه کړي. دیمیتري توختامیش او منګولیایي پوځ ته خپله وفاداري ژمنه وکړه، او د منګولیایي مالیې راټولونکي او د ولادیمیر لوی ډیوک په توګه خپل پخواني مقام ته راستون شو.
د دیمیتري تاهنګام په ۱۳۸۹ کال کې مړ شو او هغه لومړی لوی دوک و چې د خان پرته یې ټول سرلیکونه د خپل زوی واسیلي ته ورسپارل.
سرچینې
[سمول]- ↑ ۱٫۰ ۱٫۱ دوتنې ټوليزه پېژندنه: https://d-nb.info/gnd/118677721 — خپرېدونېټه: ۱۳ اگست ۲۰۱۵ — سرليک: Gemeinsame Normdatei — منښتلیک: Creative Commons CC0 License
- ↑ ۲٫۰ ۲٫۱ دوتنې ټوليزه پېژندنه: https://d-nb.info/gnd/118677721 — ليکوال: Sergey Mikhailovich Seredonin — سرليک: Димитрий Иоаннович Донской — ورځپاڼه: 6 — خپور کړی: Russian Biographical Dictionary, Volume 6
- ↑ ۳٫۰ ۳٫۱ سرليک: Большая советская энциклопедия — نسخهدريم — موضوع: Дмитрий Иванович Донской — خپروونکی: The Great Russian Encyclopedia