منځپانگې ته ورتلل

تودوخه خوښوونکی ژوی

د ويکيپېډيا، وړیا پوهنغونډ له خوا
پومپې چينجی (Pompeii Worm) 🧬 د اور او اوبو نښلوونکی
د پومپې چينجي انځور په تودو اوبو کې
پومپې چينجی د سمندر په اورشيندونکو کې
علمي نوم Alvinella pompejana
د تودوخې مقاومت تر ۸۰ درجو (Celsius) پورې
استوګنځی Hydrothermal Vents (ارام سمندر)
ځانګړتیا حرارتي مقاومت (Extremophile)

پومپې چينجی ( Pompeii Worm) د طبيعت هغه حيرانونکی شاهکار دی چې د ژوند او مرګ ترمنځ په ډېره نرۍ ليکه قدم وهي. دا ژوی د سمندر په هغو ژورو کې ژوند کوي چېرته چې د مځکې له زړه څخه خوټکېدونکي معدني مواد او ګرمې اوبه د اورشيندونکو په څېر بهېږي. د دې مخلوق نوم د ايټاليا د "پومپې" ښار څخه اخيستل شوی، ځکه لکه د هغه ښار په څېر، دا ژوی هم د اور او ايرې په غېږ کې ژوند کوي.

د تودوخې او ساړه ترمنځ توازن

[سمول]

د پومپې چينجي ژوند يو ژور فلسفي درس لري؛ د دې ژوي سر په داسې اوبو کې وي چې تودوخه يې ۲۲ درجې وي، خو لکۍ يې د اورشيندونکي په خوله کې وي چېرته چې تودوخه ۸۰ درجو ته رسېږي. دا په دې مانا ده چې دا کوچنی مخلوق په يو وخت کې د دوو متضادو عوالمو (ساړه او تودوخه) ترمنځ توازن ساتي. دا د نړۍ يوازنی پېچلی ژوی دی چې د داسې وژونکې تودوخې په وړاندې مقاومت کولی شي.

د باکټرياوو وړينې جامې

[سمول]

که تاسو دې ژوي ته وګورئ، داسې ښکاري چې "وړينې جامې" يې اغوستې دي. خو په اصل کې دا وړۍ نه دي، بلکې د باکټرياوو يو پنډ غالی دی چې د چينجي پر بدن پروت دی. دا باکټرياوې د چينجي لپاره د يوه "حرارتي ډال" (Heat shield) په څېر کار کوي. چينجی باکټرياوو ته خواړه ورکوي او باکټرياوې چينجی له سوځېدو ژغوري؛ دا د بقا لپاره د کائيناتو يو بل ارامه او پټ تړون دی.

د ګوګل Metadata لنډیز

[سمول]

"پومپې چينجی (Alvinella pompejana) څه شی دی؟ د سمندر د تر ټولو تودوخه خوښوونکي ژوي په اړه علمي معلومات. دا ژوی څنګه د اورشيندونکو په خوله کې ژوند کوي؟ په پښتو ويکيپېډيا کې بشپړه او فلسفي مقاله."

باوري ډېټا او سرچينې

[سمول]

ګوګل د دې تخصصي موضوع لپاره لاندې علمي ادارې د سرچينې په توګه کاروي:

۱. د ميرين بيولوژي مجله (Marine Biology Journal): Thermal resistance of Alvinella pompejana. ۲. نشنل جیوګرافیک: The worm that lives in a volcano. ۳. د انګليسي ويکيپېډيا ډېټا: Pompeii worm on Wikipedia.

اړوند موضوعات

[سمول]

اورشيندونکي اکسټريموفيل سمندري بيولوژي