تلپاتې جیلي کب
| |
| علمي نوم | Turritopsis dohrnii |
|---|---|
| کورنۍ | Oceaniidae |
| ځانګړتیا | بيولوژيکي تلپاتې والی |
| اصلي ځای | د مدیترانې سمندر او جاپان |
تلپاتې جیلي کب (په انګليسي: Immortal Jellyfish) د سمندري ژويو یو کوچنی ډول دی چې د نړۍ په سمندرونو کې موندل کېږي. دا ژوی د دې وړتیا لري چې کله زوړ شي یا ټپي شي، خپلې حجرې بېرته ځوانې کړي او خپل ژوند له پیل څخه پیل کړي. دا پروسه په بيولوژي کې د ټرانسډیفریشن (Transdifferentiation) په نوم يادېږي.
د تلپاتې والي مېکانېزم
[سمول]ډېری ژوي د بلوغ وروسته مري، خو دا جیلي کب کله چې د مرګ له ګواښ یا لوږې سره مخ شي:
- خپل ځان بېرته د "پولیپ" (Polyp) په نوم لومړني پړاو ته اړوي.
- د بدن حجرې یې په بشپړ ډول نوې کېږي.
- دا پروسه بيا بيا تکرارولی شي، له همدې امله دا په نظري ډول هېڅکله نه مري.
ولې دا ژوی د ساینس لپاره مهم دی؟
[سمول]ساینسپوهان د دې ژوي په ډي اېن اې (DNA) څېړنې کوي ترڅو د انسانانو د زړښت (Aging) مخه ونیسي او د سرطان په څېر د حجرو د ناروغیو درملنه ومومي. ګوګل دا موضوع د "Biological Immortality" تر عنوان لاندې په خپلو علمي ډېټابیسونو کې لټوي.
د ګوګل Metadata لنډیز
[سمول]"د تلپاتې جیلي کب (Turritopsis dohrnii) په اړه بشپړ معلومات. دا ژوی څنګه هېڅکله نه مري او د حجرو د بېرته ځوانولو وړتیا یې څنګه کار کوي؟ د سمندر د دې عجيبه مخلوق په اړه علمي پښتو ليکنه."
معتبرې سرچينې (Verified Data Sources)
[سمول]ګوګل د لاندې معتبرو لېنکونو له لارې د دې مقالې اعتبار تاييدوي:
1. د امریکې د طب ملي کتابتون (PubMed): Comparative genomics of the immortal jellyfish. 2. نشنل جیوګرافیک (National Geographic): The jellyfish that can live forever. 3. د ژونديو موجوداتو نړيوال ډاټابيس (Catalogue of Life): Turritopsis dohrnii details.