انساني ژوند
انساني ژوند (انګليسي ژبه: Human Life) هغې ځانګړې دورې او حالت ته ویل کېږي چې یو انسان یې له زېږون څخه تر مړینې پورې تجربه کوي. دا یوازې یو فزیکي فعالیت نه دی، بلکې د شعور، احساساتو، ټولنیزو اړیکو او معنوي ودې یوه پېچلې لړۍ ده. له علمي پلوه، انساني ژوند هغه وخت پیلېږي کله چې د مور او پلار جنیټیکي حجرې سره یوځای شي او یو نوی موجود رامنځته کړي چې په خپلو ځانګړو کوډونو (DNA) سمبال وي. خو له انساني او ټولنیز پلوه، ژوند د زده کړې، کار، مینې او د ټولنې په ابادۍ کې د برخې اخیستلو یو فرصت دی. که موږ ژوند ته د یوې لویې کیسې په څېر وګورو، نو هره مرحله یې لکه ماشومتوب، ځواني او سپین ږیریتوب، د دې کیسې جلا جلا فصلونه دي چې هر یو یې ځانګړی ارزښت او خوند لري.
د انساني ژوند یو له خورا پیاوړو ځانګړتیاوو څخه د "عقل او شعور" شتون دی. انسان یوازینی مخلوق دی چې د خپل ژوند په اړه فکر کوي، پلان جوړوي او د خپل راتلونکي لپاره هدفونه ټاکي. موږ یوازې د خوړلو او څښلو لپاره ژوند نه کوو، بلکې موږ غواړو نړۍ وپېژنو، اختراعګانې وکړو او له نورو سره مرسته وکړو. دا هغه څه دي چې ساینسپوهان ورته "فکري تکامل" وايي. په ټولنیز لحاظ، انساني ژوند په اړیکو ولاړ دی؛ یو انسان هیڅکله په یوازې ځان نشي کولی خپل ټول مادي او معنوي ضرورتونه پوره کړي. موږ کورنۍ، دوستانو او یوې منظمې ټولنې ته اړتیا لرو ترڅو پکې خوندیتوب او مینه احساس کړو. همدا لامل دی چې په تاریخ کې انسانانو تل ښارونه، کلتورونه او تمدنونه جوړ کړي دي ترڅو ژوند په ډله ییز ډول اسانه او مانا لرونکی کړي.
له بلې خوا، په علمي لحاظ د انساني ژوند پایښت په چاپېریال پورې تړلی دی. موږ اکسیجن، پاکو اوبو او سالمې خوړو ته اړتیا لرو چې دا هر څه موږ ته طبیعت راکوي. که زموږ د ژوند چاپیریال ککړ شي، زموږ روغتیا او د ژوند کیفیت هم ورسره خرابېږي. په عصري نړۍ کې د ژوند منځنۍ کچه د طب د پرمختګ له امله لوړه شوې ده، خو بیا هم د ژوند ریښتینې مانا په اوږدوالي کې نه، بلکې په کیفیت او هغه خیر کې ده چې موږ یې نورو ته رسوو. په فلسفي لحاظ، ژوند داسې دی لکه یو امانت چې موږ ته د یو محدود وخت لپاره راکړل شوی؛ نو ځکه پوهان توصیه کوي چې انسان باید هره شېبه په شعوري ډول تېره کړي او د خپل ژوند د هرې مرحلې له ننګونو څخه تجربه واخلي. په پای کې، انساني ژوند د مادي او معنوي نړۍ یو ښکلی ترکیب دی چې هدف یې د ځان پېژندنه او د نړۍ ښه کول دي.
د ژوند بنسټیزې مرحلې
[سمول]- ماشومتوب: د زده کړې، لوبې او د نړۍ د کشفولو مرحله.
- ځواني: د انرژۍ، کار، زده کړې او د خپلواکۍ د ترلاسه کولو دوره.
- منځنی عمر: د ثبات، د کورنۍ جوړولو او ټولنیز مسؤلیت منلو وخت.
- سپین ږیریتوب: د تجربو د شریکولو او د ارامتیا مرحله.