تشیالیونی

د ويکيپېډيا لخوا
ورټوپ کړه: گرځښت, پلټل

تشياليونى يا ستوريونى (كيهانورد، فضانورد) هغه چا ته ويل كيږي ، چې په تشيال الوتنه كې يې ازمايښتونه ترسره كړي وي او له تشيال تخنيك نه يې كاراخيستى وي . تشيال الوتنه په بېلابېلو هېوادو كې په بېلابېل ډول مانا كيږي. د هوا الوتنې د نړيوال فدراسيون له طبقه بندۍ سره سم، هغه الوتنه تشيال الوتنه گڼل كيږي چې له سلو كيلومترو نه لوړه ترسره شي . د امريكا متحده ايالاتو د پوځي هوايي ځواكونو له طبقه بندۍ سره سم ، هغه الوتنه تشيال الوتنه گڼل كيږي چې له پنځوسو ميلو (يانې۸۰ كيلومترو او ۴۶۷ مترو) نه لوړه ترسره شي . په روسيه كې تشيال الوتنه د مداري الوتنې (د مدار الوتنې) په نامه هم ياديږي. مانا دا چې الوتونكې دستگاه بايد لږ ترلږه يو ځل د ځمكې پر شاوخوا راوڅرخي. د همدې دليل پر بنسټ په بېلابېلو سرچينو كې د تشياليونو ټوليز شمېر په خپل منځ كې توپير لري. د ۲۰۱۰ ز كال د مى تر ۳ نېټې پورې د هغو تشياليونو، چې د مدار الوتنه يې ترسره كړې، شمېر ۵۱۴ كسو ته ورسېد . له دغه شمېر نه ۴ كسانو پر باليستيكي كرښه تشيال الوتنه كړې چې لوړوالى يې د هوا الوتنې د نړيوال فدراسيون له وېشنيزې سره سم له سلو كيلومترو نه زيات وو . ۶ كسانو پر باليستيكي كرښه تشيال الوتنه كړې، چې لوړوالى يې له ۵۰ ميلو نه ډېر، خو د امريكا متحده ايالاتو د پوځي هوايي ځواكونو له وېشنيزې سره سم له سلو كيلو مترو نه ټيټ وو . بايد وويل شي چې د پورته ياد شوي شمېر تشياليونو په شمېر كې ۵۴ كسه ښځې وې .


سرچينې[سمول]

  1. په تشیال کې لومړنی افغان ، د محمد طاهر کاڼي راټولوونه او ژباړه ، ناچاپ .
  2. http://ru.wikipedia.org/wiki/%CA%EE%F1%EC%EE%ED%E0%E2%F2