ببرک کارمل

بشپړ نوم	ببرک کارمل
د زېږېدو نېټه	٦ د جنوري، ١٩٢٩
د زېږېدنې ځای	کابل
د مړينې نېټه	٢٧ د سېپتمبر، ١٩٩٦
د مړينې ځای	مسکو
د کار موده	ډېسمبر ١٩٧٩ – اکتوبر١٩٨٦
مخکينی ولسمشر	حفيظ الله امين
وروستنی ولسمشر	ډاکټر نجيب الله
سياسي اړخ	(د پرچم ګوند لومړی مشر)

ببرک کارمل(په انګرېزۍ کې: Babrak Karmal)د افغانستان پخوانى ولسمشر و.

مخينه

ببرک کارمل د ١٩٢٩ز کال د جنورۍ په ٦مه، زېږېدلی او د ١٩٩٦ د ډسمبر په ٣مه مړ شو. نوموړی د ١٩٨٠ نه تر ١٩٨٦ پورې د افغانستان د کمونستي رژيم درېيم ولسمشر و. هغه په ژبه کې ډېر تکړه ممثل، او يو ډېر ماهره مشمشه ګر و. کارمل په مارکسيستي لارښوونې کې ډېر نوم درلود.

وروسته له دې چې د روسانو لخوا په قدرت کېنول شو، خو هغه بيا پدې و نه توانېدو چې د خپل واک پياوړی کړي او په همدې توګه په ١٩٨٦ کال کې يې ډاکټر نجيب الله ځای ناستی شو. وروسته له دې چې د ولسمشرۍ د دندې نه ګوښه شو بيا نو ببرک کارمل چا د افغانستان په سياسي سټېج کې و نه ليده او د ولسمشرۍ نه وروسته ده هم افغانستان پرېښود او مسکو کې پاتې شو. بيا په ١٩٨٩ کال کې يو ځل بيا کابل ته راستون شو، خو د ژوند وروستۍ شېبې يې په مسکو کې تېرې کړې او په هماغه ښار کې ومړ.

پخواني وختونه او ژوند

ببرک کارمل د افغانستان د يو پوځي جنرال زوی و، که څه هم چې په يوې شتمنې تاجکې کورنۍ چې اصل او نصب يې کشمير دی، د کابل ختيزې خوا ته پروت کلی، کمري کې زېږېدلی. په ماشومتوب کې يې چې کله مور مړه شوه نو ده هم ډېرې سختې شپې او ورځې تېرې کړې.

د ځوانۍ د وختونو په لېسه کې يو عام زده کوونکی و او وروسته د فارغېدو نه د کابل پوهنتون د حقوقو په پوهنځي کې خپلې زده کړې ترسره کړې او ډېر ژر د ژبني فصاحت او تمثيل له مخې د پوهنتون په زده کړه پالو کې نوم ووېسته او د زده کړه پالو په ټولنه کې هم ډېر کوانده او فعال وه. بيا وروسته د مارکسيستي اندونو خاوندانو سره د تړاو له مخې د هغوی د سياسي ګوند غړی شو او په همدې توګه په سياسي چارو کې د فعاليت پخاطر پينځه کاله په بندي شو.

په بنديخانې کې کارمل د يوې نوي سياسي څېرې، مير اکبر خېبر سره اشنا شو. دده درېيم ملګری مير محمد صديق فرهنګ هم د روس پلوی کيڼ لاسی وه او د ببرک کارمل هم انده سړی. وروسته له دې چې د پوهنتون نه خلاص شو ببرک کارمل د پلان په وزارت کې دنده درلوده او هغو کسانو سره چې د کمونېزم په هکله يې مالومات درلودل خپلې اړيکې وساتلې، پدغو کې يو مير محمد صديق فرهنګ او بل علي محمد زهما، د کابل د پوهنتون يو پروفېسر وه.

د جمهوريت ولسمشر

د ببرک کارمل د ولسمشرۍ په وخت کې د افغانستان ملي بېرغ، دا بېرغ د هغه د حکومت په وختونو کې پدې موخه بدل شو چې خلکو ته دا ښکاره کړي چې يعنی د ده حکومت د تېر حکومت په پرتله ډېر اسلامي حکومت دی او بېرته يې تاريخي ارزښتناکه رنګونه په پام کې نيولي دي کوم چې د کمونيستي حکومت له خوا د ترکي د ولسمشرۍ په وختونو کې نه وه په پام کې نيول شوی.

قدرت له لاسه ورکول

د کارمل د ولسمشرۍ په وخت کې حکومت يواځې د کابل په ښار، د ولايتونو مرکزونه او هغه ستراتيژيک ځايونه او سيمې چېرته چې روسي او افغاني پوځيان او ملېشې ګومارل شوي وې، بشپړ واک

انځورتون

• 

  ببرک کارمل

• Karmal.jpg

  ببرک کارمل

• 

  ببرک کارمل د افغاني پوځيانو سره د جګړې په لومړۍ کرښه ليدل کېږي. د افغانستان پوځ او هوايي قوه د مجاهدينو ضد جګړو کې ډېر برلاسي وه

Preceded by: حفيظ الله امين	د افغانستان ولسمشر December 1979 – November 1986	Succeeded by: حاجي محمد څمکنی
Preceded by: حفيظ الله امين	د افغانستان لومړی وزير December 1979 – June 1981	Succeeded by: سلطان علي کشتمند
Preceded by: حفيظ الله امين	د افغانستان د خلق ډيموکراتيک ګوند عمومي منشي December 1979 – May 1986	Succeeded by: ډاکټر نجيب الله
Preceded by: حفيظ الله امين	د انقلابي شورا ريس ډېسمبر1979 – October 1986	Succeeded by: ډاکټر نجيب الله

دا هم وګورۍ

• د ببرک کارمل ژوندليک - Afghani.com
• د افغانستان د خلق دموکراتيک ګوندکړ په هکله معلوماتی پاڼه.